Ölüme Bağlı Tasarruf ve Mirastan Feragat Sözleşmesi 2026
Ölüme bağlı tasarruflar mirasbırakanın ölümünden sonra hüküm doğuracak hukuki işlemlerdir. TMK 527 vasiyetname ve miras sözleşmesini ana ölüme bağlı tasarruflar olarak sayar. Mirastan feragat sözleşmesi TMK 528 çerçevesinde iki taraflı bir sözleşme olarak noterde yapılmalıdır.
Olumlu ve Olumsuz Miras Sözleşmeleri
Olumlu miras sözleşmesi belirli kişinin mirasçı atanmasını içerir. Olumsuz miras sözleşmesi ise bir mirasçının mirastan feragat etmesidir. Her iki sözleşme de TMK 545 uyarınca noter huzurunda ve iki tanıklı olarak yapılır.
Mirastan Feragat Çeşitleri
İvazsız feragat bedelsiz yapılır; mirasçının altsoyu lehine veya aleyhine sonuç doğurabilir. İvazlı feragatte bedel karşılığında feragat söz konusudur. İvazlı feragat TMK 528/2 gereği altsoyu da kapsar.
Feragat Sözleşmesinin Sonuçları
Feragat eden mirasçı mirasta pay sahibi olmaz. Saklı payı da kaybeder. Ancak ivazsız feragatte altsoy hakkı devam edebilir. Feragat bedeli tenkis davasına konu olabilir; muvazaa iddiası gündeme gelebilir.
İptal ve Geri Alma
TMK 547 mirasbırakana tek taraflı fesih hakkı vermez. Karşılıklı anlaşma ile sözleşme feshedilebilir. Hata, hile, tehdit iddiasıyla iptal davası 1 yıl hak düşürücü süreye tabidir. Ağır kusurlu davranış fesih sebebi olabilir.
Vergi ve Tapu Uygulaması
Mirastan feragat sözleşmesi noter harcına tabidir. Taşınmaz içermiyorsa tapu işlemi gerekmez. Miras açıldığında veraset intikal vergisi beyannamesinde feragat eden mirasçı gösterilmez; payı diğer mirasçılara geçer.
Sıkça Sorulan Sorular
Mirastan feragat nasıl yapılır?
Noter huzurunda iki tanıklı miras sözleşmesi olarak yapılır. Tek taraflı feragat beyanı geçersizdir.
Feragat eden çocuğun altsoyu miras alır mı?
İvazsız feragatte altsoy hakkı devam edebilir. İvazlı feragatte altsoy da kural olarak feragat kapsamındadır.
Feragatten dönmek mümkün mü?
Tek taraflı geri dönüş mümkün değildir. Karşılıklı anlaşma ile veya hukuki sebeple iptal davası açılarak mümkün olabilir.
Miras sözleşmesi ile vasiyet farkı nedir?
Miras sözleşmesi iki taraflı ve bağlayıcıdır, tek taraflı değiştirilemez. Vasiyet tek taraflı ve mirasbırakanca her zaman değiştirilebilir.
Uzman Miras Hukuku Desteği
İstanbul Kartal Alyar Hukuk & Danışmanlık ile iletişim bilgilerimize başvurabilirsiniz: +90 545 199 25 25
Yargıtay ve Emsal Kararlar — Ölüme Bağlı Tasarruf
İçtihat Kaynakları: Ölüme Bağlı Tasarruf alanındaki emsal kararlar T.C. Adalet Bakanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi içtihat arama motoru üzerinden araştırılmıştır. Yargıtay ilgili Hukuk Dairesi ve Hukuk Genel Kurulu kararları bu alanda yerleşik uygulama oluşturmuştur.
- Yargıtay 3HD-2024/6621 esas sayılı kararında Ölüme Bağlı Tasarruf konusundaki hukuki ilkeler uygulanmıştır.
- Yargıtay Hukuk Genel Kurulu içtihatları-2023/2891 esas sayılı kararında Ölüme Bağlı Tasarruf konusundaki hukuki ilkeler uygulanmıştır.
- Yargıtay 3HD-2023/5512 esas sayılı kararında Ölüme Bağlı Tasarruf konusundaki hukuki ilkeler uygulanmıştır.
Video Anlatım
Ölüme Bağlı Tasarruf konusunda detaylı video anlatım için @bilalalyar YouTube kanalını ziyaret edebilirsiniz.
Kaynak: T.C. Adalet Bakanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.adalet.gov.tr) — Yargıtay Karar Arama.
İlgili Mevzuat ve Temel Hükümler
| Kaynak | Hüküm | Konusu |
|---|---|---|
| 4721 s. TMK | m.495-501 | Yasal mirasçılar ve zümre sistemi |
| 4721 s. TMK | m.499 | Sağ kalan eşin miras payı |
| 4721 s. TMK | m.505-506 | Saklı pay ve tasarruf nisabı |
| 4721 s. TMK | m.514 | Mirastan çıkarma (ıskat) |
| 4721 s. TMK | m.531-536 | Ölüme bağlı tasarrufların şekli |
| 4721 s. TMK | m.557-559 | Vasiyetname iptali sebepleri ve süresi |
| 4721 s. TMK | m.560-571 | Tenkis davası usul ve zamanaşımı |
| 4721 s. TMK | m.575-578 | Mirasın geçişi ve yoksunluk |
| 4721 s. TMK | m.589-597 | Tereke tespiti ve koruma önlemleri |
| 4721 s. TMK | m.598 | Mirasçılık belgesi (veraset ilamı) |
| 4721 s. TMK | m.605-618 | Mirasın reddi (gerçek ve hükmen) |
| 4721 s. TMK | m.619-630 | Resmî defter tutma |
| 4721 s. TMK | m.632-636 | Mirasın resmî tasfiyesi |
| 4721 s. TMK | m.640-645 | Miras ortaklığı ve tereke temsilcisi |
| 4721 s. TMK | m.646-676 | Mirasın paylaşılması davası |
| 6098 s. TBK | m.611-619 | Ölünceye kadar bakma sözleşmesi |
| 6100 s. HMK | m.11 | Miras davalarında yetkili mahkeme (son yerleşim yeri) |
Yetkili Kurumlar ve Başvuru Kanalları
- Sulh Hukuk Mahkemesi: Mirasçılık belgesi, tereke tespiti, miras ortaklığı temsilcisi tayini.
- Asliye Hukuk Mahkemesi: Tenkis, mirasın reddi, muris muvazaası nedeniyle tapu iptali, miras paylaşım davaları.
- Noterlik: Resmî vasiyetname düzenleme, mirasın reddi beyanı (TMK m.609).
- Nüfus Müdürlüğü: Veraset intikal işlemleri için nüfus kayıt örneği.
- Tapu Müdürlüğü: İntikal tescili, miras nedeniyle geçiş işlemleri.
- Vergi Dairesi: Veraset ve intikal vergisi beyannamesi (7338 s. VİVK).
Resmi Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Yargıtay Karar Arama (karararama.yargitay.gov.tr)
- UYAP Vatandaş Portalı (uyap.gov.tr)
- İstanbul Barosu (istanbulbarosu.org.tr)
- T.C. Adalet Bakanlığı (adalet.gov.tr)
- Türkiye Barolar Birliği (barobirlik.org.tr)
Hazırlayan Hukuku
Av. Bilal ALYAR — İstanbul Barosu Sicil No: 54965
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde ilgili mevzuat çerçevesinde bilgilendirme alınması yararlı olabilir.