Saklı pay, mirasbırakanın ölüme bağlı tasarruf özgürlüğünü sınırlayan, belirli mirasçılara kanunen güvence altına alınmış pay oranıdır. TMK 506 saklı pay oranlarını yasal pay üzerinden hesaplar.
İçindekiler
- Saklı Paylı Mirasçılar ve Oranları
- Yasal Miras Payları (Zümre Sistemi)
- Saklı Pay Hesaplama Örnekleri
- Tenkise Tabi Tutma
- Sağ Kalan Eşin Aile Konutu Hakkı
- Sıkça Sorulan Sorular
Saklı Paylı Mirasçılar ve Oranları
TMK 506: Altsoy için yasal miras payının yarısı (1/2); ana-baba her biri için yasal miras payının dörtte biri (1/4); sağ kalan eş için tek başına mirasçı ise yasal miras payının tamamı (tek başına 3/4 yasal miras hakkı var, saklı pay yasal miras payının tamamı kadar), altsoy/ana-baba zümresi ile birlikte mirasçı ise yasal miras payının tamamı kadar saklı pay korunur.
Yasal Miras Payları (Zümre Sistemi)
Eş ile birinci zümre (altsoy) birlikte: Eş 1/4, altsoy 3/4. Eş ile ikinci zümre (ana-baba ve altsoyu) birlikte: Eş 1/2, diğerleri 1/2. Eş ile üçüncü zümre (dede-nine ve altsoyu) birlikte: Eş 3/4, diğerleri 1/4. Eş tek başınaysa tüm miras eşindir. Zümreler yoksa miras Hazine’ye geçer (TMK 501).
Saklı Pay Hesaplama Örnekleri
Örnek 1: Mirasbırakanın eşi ve 2 çocuğu var. Toplam miras 400 bin TL. Eşin yasal miras payı 100 bin TL, saklı pay 100 bin TL. Her çocuğun yasal miras payı 150 bin TL, saklı payı 75 bin TL. Toplam saklı pay 250 bin TL; geriye 150 bin TL serbest pay kalır. Örnek 2: Mirasbırakanın tek çocuğu var; tüm miras yasal miras payıdır, saklı payı 1/2’si.
Tenkise Tabi Tutma
Mirasbırakan serbest payı (saklı pay dışındaki pay) ölüme bağlı tasarruflarla (vasiyetname, miras sözleşmesi) veya bağışlarla kullanabilir. Saklı paya tecavüz halinde tenkis davası ile (TMK 560) saklı pay oranı kadar iade yapılır.
Sağ Kalan Eşin Aile Konutu Hakkı
TMK 652: Sağ kalan eş aile konutu üzerinde mülkiyet hakkı talep edebilir ve hatta saklı payı geçse bile mülkiyetin kendisine verilmesini isteyebilir. Mülkiyet değerinin saklı pay miktarını aşan kısmı için diğer mirasçılara bedel ödenir. Aile konutu koruması önemli bir haktır.
Sıkça Sorulan Sorular
Saklı pay oranları nedir?
TMK 506: Altsoy 1/2, ana-baba her biri 1/4, sağ kalan eş tek başına mirasçı ise yasal miras payının tamamı, altsoy/ana-baba ile birlikte mirasçı ise yasal miras payının tamamı.
Saklı pay hangi mirasçılara aittir?
Yalnızca altsoy (çocuk, torun), ana-baba ve sağ kalan eş saklı paylı mirasçıdır. Kardeşler, dede-nine, eşin mirasçıları gibi diğer mirasçıların saklı payı yoktur.
Saklı pay ihlali olursa ne yaparım?
Saklı payı zedelenen mirasçı tenkis davası (TMK 560) açabilir. Süre: öğrenmeden itibaren 1 yıl; vasiyetname açılmasından itibaren 10 yıl (TMK 571).
Eş aile konutunu talep edebilir mi?
TMK 652 uyarınca sağ kalan eş aile konutu üzerinde mülkiyet talep edebilir; değer saklı payı aşıyorsa aradaki farkı diğer mirasçılara öder. Korumalı bir haktır.
Yargıtay ve AYM Kararları
- Yargıtay içtihatları: Yargıtay içtihatları- Tenkis ve Saklı Pay Hesabı. Vasiyetname ile saklı paylı altsoyun saklı payı ihlal edilmesi halinde TMK 560 uyarınca orantılı tenkis yapılması; tenkisin öncelikle vasiyetname sonra bağışlamalar sırasına göre uygulanması ilkeleri detaylandırılmıştır. UYAP Mevzuat
- Yargıtay Hukuk Genel Kurulu içtihatları: Yargıtay Hukuk Genel Kurulu – Miras Hukukunda İçtihat Farklılığı. Mirasçılık belgesinin iptali davasında yetki, ispat yükü, denkleştirme kurumunun uygulanma şartları konusundaki içtihat farklılıkları birleştirme kararıyla giderilmiştir. Uygulamada tek tip değerlendirme getirilmiştir. UYAP Mevzuat
İlgili Miras Hukuku Rehberleri
Bölgesel Miras Hukuku Hizmetleri
- istanbul miras avukati Rehberi (2026)
- ankara miras avukati Rehberi (2026)
- izmir miras avukati Rehberi (2026)
- bursa miras avukati Rehberi (2026)
- antalya miras avukati Rehberi (2026)
YouTube Hukuk Kanalı
Detaylı video anlatımı için @bilalalyar YouTube kanalını ziyaret edebilirsiniz.
Güncellenme: 17 Nisan 2026 — Alyar Hukuk & Danışmanlık
