Muris Muvazaası Davası Detaylı Rehber (TMK 2026)

Muris muvazaası, mirasbırakanın mirasçılardan mal kaçırma amacıyla gerçekte bağış niteliğindeki devri satış gibi göstermesidir. Yargıtay içtihatları01.04.1974 tarih ve 1/2 sayılı içtihadı birleştirme kararı davanın temel kaynağıdır.

İçindekiler

Muris Muvazaasının Unsurları
Dava Açma Hakkı ve Taraflar
İspat Yükü ve Delil Değerlendirmesi
Dava Türleri: Tapu İptali, Bedel, Tenkis
Zamanaşımı ve Hak Düşürücü Süre
Sıkça Sorulan Sorular

Muris Muvazaasının Unsurları

Muvazaanın oluşumu için: 1) Mirasbırakan ile üçüncü kişi arasında gerçek dışı bir sözleşme, 2) Mirasçılardan mal kaçırma saiki, 3) Görünüşte satış/temlik işleminin bulunması, 4) Gerçekte bağış iradesinin varlığı aranır. Bedel ile değer arasındaki fahiş fark, taraflar arasındaki yakınlık, satış gerekçesinin mantıksızlığı muvazaa emarelerini oluşturur.

Dava Açma Hakkı ve Taraflar

Dava yasal ve atanmış mirasçılar tarafından açılabilir. Saklı paylı mirasçı olup olmaması önem taşımaz; tüm mirasçılar aktif husumet ehliyetine sahiptir. Davalı olarak temlik alan üçüncü kişi ve varsa temlikin zincirindeki sonraki kişiler gösterilir. Ölünceye kadar bakma sözleşmelerinde muvazaa iddiası özellikle sık değerlendirilir.

İspat Yükü ve Delil Değerlendirmesi

Muris muvazaası iddiasında ispat yükü davacı mirasçıdadır. Tapu kayıtları, bedelin ödendiğine dair banka dekontları, mirasbırakanın gelir-gider durumu, satış tarihinde mirasbırakanın sağlık durumu (ileri yaş, hastalık), temlik alanın ödeme gücü, taşınmazın değeri ile satış bedeli arasındaki fark, yakın akrabalık ilişkisi, tapu iptal-tescil davasında HMK 198 kapsamında her türlü delille ispat edilebilir.

Dava Türleri: Tapu İptali, Bedel, Tenkis

Muvazaa tespit edilirse davacı talebine göre tapu iptal ve tescil, bedel iadesi, tenkis davası açabilir. Zincirleme temliklerde iyi niyetli üçüncü kişi TMK 1023 kapsamında korunur; bu durumda bedel davası açılabilir. Muris muvazaası davasında tenkis talep edilmişse ihtiyati tedbir istenebilir.

Zamanaşımı ve Hak Düşürücü Süre

Muris muvazaası davası herhangi bir zamanaşımına tabi değildir ve mirasbırakanın ölümünden sonra her zaman açılabilir. Ancak tenkis davası mirasçının saklı paya tecavüzü öğrendiği günden itibaren 1 yıl ve her halükarda vasiyetnamenin açılmasının üzerinden 10 yıl geçmekle zamanaşımına uğrar (TMK 571).

Sıkça Sorulan Sorular

Muris muvazaası davası ne zaman açılır?

Mirasbırakanın ölümünden sonra her zaman açılabilir. Zamanaşımı süresi yoktur; ancak tenkis davası söz konusu ise TMK 571’deki 1 yıl ve 10 yıllık süreler işler.

Muvazaa iddiasını kim ispat eder?

İspat yükü davacı mirasçıdadır. HMK 198 uyarınca her türlü delille ispat edilebilir; tanık, banka kayıtları, değer raporu, mirasbırakanın sağlık durumu, satış bedelinin gerçek değerle karşılaştırılması delil niteliğindedir.

Satış ile bağış arasındaki farkı nasıl belirlerim?

Bedelin gerçekten ödenip ödenmediği, taraflar arasındaki yakınlık, taşınmazın gerçek değeri ile satış bedeli arasındaki fark, mirasbırakanın bedeli almasına ihtiyacının bulunup bulunmadığı gibi olgular birlikte değerlendirilir.

Üçüncü kişiye devir halinde ne olur?

TMK 1023 uyarınca iyi niyetli üçüncü kişi korunur ve tapu iptali yaptırılamaz. Bu durumda zarar gören mirasçı muvazaadan yararlanan ilk alıcıdan bedel talep edebilir.

Yargıtay ve AYM Kararları

Yargıtay içtihatları: Yargıtay içtihatları- Muris Muvazaası Değerlendirmesi. Mirasbırakanın sağlığında yaptığı satış işleminin gerçekte bağış niteliğinde olduğu, bedelin ödendiğine dair delilin bulunmaması ve mirasbırakanın bedele ihtiyacının olmadığının tespit edilmesi halinde muvazaa sabit kabul edilerek tapu iptal-tescil kararı verilmiştir. UYAP Mevzuat
Yargıtay içtihatları: Yargıtay içtihatları- Miras Sebebiyle Tapu İptali. Mirasbırakanın sahte belge ile düzenlenmiş tapu devrinde gerçek mirasçıların tapu iptali davası açma hakkı; iyi niyetli üçüncü kişilerin TMK 1023 kapsamında korunacağı; bedel talebinin koşulları değerlendirilmiştir. UYAP Mevzuat

İlgili Miras Hukuku Rehberleri

Bölgesel Miras Hukuku Hizmetleri

YouTube Hukuk Kanalı

Detaylı video anlatımı için @bilalalyar YouTube kanalını ziyaret edebilirsiniz.

Güncellenme: 17 Nisan 2026 — Alyar Hukuk & Danışmanlık

İlgili Mevzuat ve Yararlı Kaynaklar

Mevzuat	Konu	Madde Atfı
4721 SK — TMK	Türk Medeni Kanunu — Aile hukuku	m.118-494
TMK m.161-166	Boşanma sebepleri	Özel ve genel sebepler
TMK m.166/3	Anlaşmalı boşanma	Min. 1 yıl evlilik
TMK m.174-175	Tazminat ve yoksulluk nafakası	Kusur analizi
TMK m.182	Velayet	Çocuğun üstün yararı
TMK m.202-232	Mal rejimi — edinilmiş mallara katılma	Katılma alacağı, değer artış payı
TMK m.282-301	Soybağı	Tanıma, babalık, ret
TMK m.305-320	Evlat edinme	Küçük ve ergin
TMK m.396-494	Vesayet	Kısıtlama, vasi, kayyım
6284 SK	Ailenin korunması	Koruma ve önleyici tedbirler
5718 SK — MÖHUK	Yabancı karar tanıma-tenfiz	m.50-59
4787 SK	Aile Mahkemeleri	Pedagog/psikolog/sosyal çalışmacı
HMK m.12	Aile mahkemesi yetkisi	Yerleşim yeri / son 6 ay
İİK m.38, 344	İlam ve tazyik hapsi	Nafaka tahsili
AİHS m.8	Özel hayat ve aile yaşamına saygı	İnsan hakları çerçevesi

Başvurulacak Kurumlar

Aile Mahkemesi — boşanma, velayet, nafaka, mal rejimi, evlat edinme, soybağı
Sulh Hukuk Mahkemesi — vesayet, kayyım, tereke
Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü — sosyal inceleme, koruma
Nüfus Müdürlüğü — tanıma, boşanma tescili
Noter — evlilik sözleşmesi, vekalet
Arabuluculuk Daire Başkanlığı — ihtiyari aile arabuluculuğu
BAM Hukuk Daireleri / Yargıtay Hukuk Genel Kurulu — kanun yolu

Genel bilgilendirme niteliğindedir; somut dosyanız için uzman değerlendirmesi gereklidir.

Resmi Kaynaklar

Hazırlayan Hukuku

Av. Bilal ALYAR — İstanbul Barosu Sicil No: 54965

Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.

Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde ilgili mevzuat çerçevesinde bilgilendirme alınması yararlı olabilir.

İletişim | Hakkımızda