Ölünceye kadar bakma sözleşmesi, bakım alacaklısının ölünceye kadar bakılması ve gözetilmesi karşılığında bakım borçlusuna mal varlığını devretmesini içeren sözleşmedir. TBK 611-619 ve miras hukuku yönünden TMK ilişkisi düzenlenmiştir.
İçindekiler
- Sözleşmenin Tanımı ve Şekli (TBK 612)
- Tarafların Yükümlülükleri
- Muvazaa ve Mirasçılarla İlişki
- Sözleşmenin Sona Ermesi (TBK 617-618)
- Tenkis ve Saklı Pay İlişkisi
- Sıkça Sorulan Sorular
Sözleşmenin Tanımı ve Şekli (TBK 612)
TBK 612/2 sözleşmenin miras sözleşmesi şeklinde düzenlenmesini, yani resmi vasiyetname şeklinde noter önünde iki tanıkla yapılmasını zorunlu kılar. Şekle aykırılık mutlak geçersizlik sebebidir. Sözleşmede tarafların edimleri, devredilen mallar ve bakım şekli açıkça belirtilmelidir.
Tarafların Yükümlülükleri
Bakım alacaklısı mal varlığını veya belirli mallarını bakım borçlusuna devretmeyi üstlenir. Bakım borçlusu alacaklıyı kendi yanına alarak besleme, giyindirme, barındırma, hastalık halinde bakma, dini ve manevi ihtiyaçlarını karşılama yükümlülüğünü üstlenir. Aile birliği kurulması esastır.
Muvazaa ve Mirasçılarla İlişki
Uygulamada ölünceye kadar bakma sözleşmesi mirasçılardan mal kaçırma amaçlı kullanıldığı iddiasıyla muris muvazaası davasına konu olabilir. Yargıtay içtihatları bakma borçlusunun gerçekten bakım vermesi, sözleşmenin içerik-irade uyumu, mirasbırakanın ihtiyacının bulunup bulunmadığı kriterlerini değerlendirir.
Sözleşmenin Sona Ermesi (TBK 617-618)
Tarafların ölümü, anlaşarak fesih, yükümlülüklerin ihlali, ağır sebeplerin varlığı halinde sözleşme sona erer. Bakım borçlusunun ağır kusuru halinde bakım alacaklısı fesih talep edebilir; fesih halinde verdiği karşılık TMK’ya göre iade edilir (fiyatla geri alma hakkı).
Tenkis ve Saklı Pay İlişkisi
Ölünceye kadar bakma sözleşmesi tenkise tabi tasarruflar arasında sayılır. Saklı paylı mirasçıların paylarını zedeleyen kısmı tenkis edilir. Bakım hizmeti karşılığı olarak değerlendirildiğinde tenkis tutarı bakım hizmetinin gerçek değeri düşülerek belirlenir.
Sıkça Sorulan Sorular
Ölünceye kadar bakma sözleşmesi nasıl yapılır?
TBK 612/2 uyarınca miras sözleşmesi (resmi vasiyetname) şeklinde, noter önünde iki tanığın katılımıyla yapılır. Şekle aykırılık mutlak geçersizlik sebebidir.
Bakım borçlusunun yükümlülükleri nelerdir?
TBK 614 uyarınca bakım alacaklısını kendi yanına alarak beslemek, giyindirmek, barındırmak, hastalık halinde bakmak, dini ve manevi ihtiyaçlarını karşılamakla yükümlüdür. Aile birliği kurulması esastır.
Bakma sözleşmesi muvazaa iddiasına konu olur mu?
Evet. Bakma hizmetinin gerçek verilmediği, mal kaçırma amacıyla yapıldığı iddiasıyla muris muvazaası davası açılabilir. Yargıtay bakım içeriği, mirasbırakanın ihtiyacı ve aile birliği kriterlerini değerlendirir.
Sözleşme tenkise tabi midir?
Evet. Ölünceye kadar bakma sözleşmesi tenkise tabi tasarruflar arasındadır. Saklı paylı mirasçıların paylarını zedeleyen kısmı TMK 560 uyarınca tenkis edilir. Bakım hizmetinin değeri tenkis hesabında düşülür.
Yargıtay ve AYM Kararları
- Yargıtay içtihatları: Yargıtay içtihatları- Muris Muvazaası Değerlendirmesi. Mirasbırakanın sağlığında yaptığı satış işleminin gerçekte bağış niteliğinde olduğu, bedelin ödendiğine dair delilin bulunmaması ve mirasbırakanın bedele ihtiyacının olmadığının tespit edilmesi halinde muvazaa sabit kabul edilerek tapu iptal-tescil kararı verilmiştir. UYAP Mevzuat
- Yargıtay içtihatları: Yargıtay içtihatları- Tenkis ve Saklı Pay Hesabı. Vasiyetname ile saklı paylı altsoyun saklı payı ihlal edilmesi halinde TMK 560 uyarınca orantılı tenkis yapılması; tenkisin öncelikle vasiyetname sonra bağışlamalar sırasına göre uygulanması ilkeleri detaylandırılmıştır. UYAP Mevzuat
İlgili Miras Hukuku Rehberleri
Bölgesel Miras Hukuku Hizmetleri
- istanbul miras avukati Rehberi (2026)
- ankara miras avukati Rehberi (2026)
- izmir miras avukati Rehberi (2026)
- bursa miras avukati Rehberi (2026)
- antalya miras avukati Rehberi (2026)
YouTube Hukuk Kanalı
Detaylı video anlatımı için @bilalalyar YouTube kanalını ziyaret edebilirsiniz.
Güncellenme: 17 Nisan 2026 — Alyar Hukuk & Danışmanlık