Siber Zorbalık Rehberi 2026 | Hukuki Başvuru Yolları
Siber zorbalık; internet ve iletişim araçları üzerinden bir kişiyi hedef alarak sürekli, sistematik ve kasten yürütülen aşağılama, tehdit, taciz, ifşa veya dışlama davranışlarıdır. Türk hukukunda siber zorbalığın tek bir müstakil suç adı yoktur; fiilin niteliğine göre birden fazla TCK hükmü uygulanır.
Siber Zorbalığın Ortaya Çıkış Biçimleri
- Küçük düşürücü paylaşımlar, grup halinde linç kampanyaları.
- Mesaj yoluyla tehdit, ısrarlı takip (stalking).
- İfşa (outing), özel görüntülerin yayılması.
- Sahte hesapla kimlik taklidi ve itibar sabotajı.
- Doxing (kişisel bilgilerin ifşası).
- Oyun, sosyal medya ve okul sohbet gruplarında dışlama ve hedefleme.
Uygulanabilir Ceza Hükümleri
- TCK m.105 – Cinsel taciz.
- TCK m.106 – Tehdit.
- TCK m.123 – Kişilerin huzur ve sükununu bozma.
- TCK m.123/A – Israrlı takip.
- TCK m.125 – Hakaret.
- TCK m.134 – Özel hayatın gizliliğini ihlal.
- TCK m.136 – Kişisel verilerin hukuka aykırı yayılması.
- TCK m.267 – İftira.
- TCK m.226 – Müstehcenlik (çocuklar söz konusu ise ağırlaştırıcı).
Çocuk ve Ergenler Bakımından
Çocuk mağdurların korunmasında 5395 s. Çocuk Koruma Kanunu m.5’teki koruyucu ve destekleyici tedbirler devreye girer. Faile ilişkin 5395 s.K. m.11 kapsamında güvenlik tedbirleri uygulanır. MEB kural ve genelgeleri kapsamında okullarda siber zorbalığa karşı idari süreçler işletilir.
İçerik Kaldırma ve Erişim Engelleme
5651 s.K. m.9 uyarınca kişilik hakkı ihlali halinde sulh ceza hakimliğine başvurularak içeriğin kaldırılması ve/veya erişim engelinin uygulanması talep edilebilir. 24 saat içinde karar verilir.
Özel Hukuk Yolları
- TMK m.24-25 kapsamında kişilik haklarına saldırının tespiti, önlenmesi, durdurulması davaları.
- TBK m.49, 58 kapsamında maddi ve manevi tazminat.
- Velayet hakkı sahibinin çocuk adına açtığı davalar.
Delil Toplama
- Mesaj, profil ve paylaşım ekran görüntüleri; mümkünse noter tespiti.
- E-noter zaman damgalı arşivleme.
- Platform bildirim e-postaları.
- Tanık anlatımları; okul ise rehberlik kayıtları.
Önemli Süreler
| İşlem | Süre | Dayanak |
|---|---|---|
| Hakaret, tehdit şikayeti | 6 ay | TCK m.73 |
| 5651 m.9 başvurusu | Sürekli / 24 saat karar | 5651 m.9 |
| Manevi tazminat | 2 / 10 yıl | TBK m.72 |
| 6284 s.K. tedbir talebi | Aciliyet esas | 6284 s.K. |
Sık Sorulan Sorular
Çocuğumun okul grubunda aşağılandığı mesajlar var. Ne yapabilirim?
Delilleri güvence altına alın, okul idaresi ve rehberlikle birlikte dosyayı değerlendirin; fiilin niteliğine göre savcılığa suç duyurusunda bulunun ve gerektiğinde 5651 m.9 başvurusu yapın.
Anonim saldırıdan sorumluyu bulabilir miyiz?
Suç duyurusu üzerine platformdan IP logları ve telefon doğrulama kayıtları istenir. Çoğu dosyada fail bu yolla tespit edilir.
Kampanya şeklinde yürütülen linçe karşı ne yapılır?
Delil tespitini hızla yapın; organize nitelik şüphesi varsa suç duyurusunda bu hususu vurgulayın. Paralel olarak içerikleri hızlı kaldırmak için 5651 m.9 yolu işletilir.
İlgili Rehberler
Yasal Uyarı: İçerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık niteliği taşımaz.
Resmi Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Yargıtay Karar Arama (karararama.yargitay.gov.tr)
- UYAP Vatandaş Portalı (uyap.gov.tr)
- İstanbul Barosu (istanbulbarosu.org.tr)
- T.C. Adalet Bakanlığı (adalet.gov.tr)
- Türkiye Barolar Birliği (barobirlik.org.tr)
Hazırlayan Hukuku
Av. Bilal ALYAR — İstanbul Barosu Sicil No: 54965
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde ilgili mevzuat çerçevesinde bilgilendirme alınması yararlı olabilir.