Sigorta Tahkim Komisyonu Rehberi 2026
Sigorta Tahkim Komisyonu (STK), sigorta sözleşmelerinden kaynaklanan uyuşmazlıkların çözümü için 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m.30 ile kurulmuş bağımsız bir tahkim yoludur. Sigortalı, sigorta ettiren ve lehtarlar için sigorta şirketlerine karşı hızlı, düşük maliyetli ve uzman heyet önünde çözüm imkânı sağlar.
Sigorta Tahkim Sisteminin Hukuki Dayanağı
5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m.30 ve Sigorta Tahkim Usulü ve Sigorta Hakemlerine İlişkin Yönetmelik, Sigorta Tahkim Komisyonu’nun işleyişini düzenler. STK üyesi sigorta şirketlerine karşı yapılan başvurular, Komisyon bünyesinde görev yapan uzman sigorta hakemleri tarafından karara bağlanır.
Başvuru Koşulları
STK’ya başvuru için; uyuşmazlığın sigorta sözleşmesinden kaynaklanması, sigorta şirketine yazılı başvuru yapılmış ve on beş iş günü (zorunlu trafik sigortasında 15 gün, 2918 m.97) içinde cevap alınamamış veya talebin reddedilmiş olması; ihtiyari sigortalarda ayrıca şirketin sigorta tahkim sistemine üye olması gerekir. Mevzuatla zorunlu tutulan sigortalardan doğan uyuşmazlıklarda şirket üye olmasa da tahkime başvurulabilir (5684 m.30/1). Ret cevabı veya cevapsız kalma tutanakla belgelenmelidir.
Başvuru Ücretleri ve Avantajları
STK başvuru ücreti ilgili düzenlemeyle belirlenir (5684 m.30/18). Kararlar kısa sürede (genellikle dört ay içinde) verilir. Tahkim heyeti sigorta alanında uzman hakemlerden oluşur; bu nedenle teknik uyuşmazlıklarda etkin değerlendirme yapılır.
Karar Süreci ve Kesinleşme
Sigorta hakem heyeti, görevlendirildiği tarihten itibaren en geç dört ay içinde karar verir; bu süre ancak tarafların açık ve yazılı muvafakatiyle uzatılabilir (5684 m.30/16). Kanunda belirtilen parasal sınırın altındaki uyuşmazlıklarda hakem kararı kesindir (5684 m.30/12). Sınırın üzerindeki uyuşmazlıklarda karara karşı bildirimden itibaren on gün içinde Komisyon nezdinde itiraz hakem heyetine başvurulabilir (5684 m.30/12).
İtiraz ve Yargı Yolu
İtiraz üzerine verilen karar kesindir; ancak kanundaki parasal sınırın üzerindeki uyuşmazlıklarda itiraz üzerine verilen kararlar için temyize gidilebilir, belirli hâllerde ise temyiz yolu her durumda açıktır (5684 m.30/12). Temyiz görevli mahkeme, genel yetkili ticaret mahkemesi değil Yargıtay ilgili hukuk dairesidir. Bu kademeli yapı, hak arama güvencesini korur.
Hangi Uyuşmazlıklarda Etkili
Trafik sigortası, kasko, sağlık sigortası, yangın, nakliyat, ferdi kaza, zorunlu deprem sigortası (DASK) gibi her türlü sigorta sözleşmesinden kaynaklanan tazminat ve iade uyuşmazlıkları STK’nın görev alanındadır.
Önemli Süreler
| İşlem | Süre | Kaynak |
|---|---|---|
| Şirkete yazılı başvuru cevap süresi | 15 iş günü (zorunlu trafik sigortasında 15 gün) | 5684 m.30/13; 2918 m.97 |
| Hakem kararı süresi | 4 ay (tarafların yazılı muvafakatiyle uzatılabilir) | 5684 m.30/16 |
| İtiraz süresi | 10 gün | 5684 m.30/12 |
| Sigorta sözleşmesi zamanaşımı | 2 yıl / 6 yıl | TTK m.1420 |
Sık Sorulan Sorular
STK’ya başvurmak için avukat zorunlu mu?
Hayır. Başvuru avukatsız yapılabilir, ancak teknik karmaşıklık sebebiyle avukat desteği önerilir. Talebi kısmen veya tamamen reddedilenler aleyhine hükmolunacak vekâlet ücreti, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde belirlenen ücretin beşte biridir (5684 m.30/17).
STK kararı icraya konabilir mi?
Evet. Kesinleşen STK kararları ilam niteliğinde belge sayılır ve doğrudan ilamlı icra takibine konu edilebilir.
Sigorta şirketi STK üyesi değilse ne olur?
Zorunlu sigortalardan doğan uyuşmazlıklarda şirketin üye olmaması başvuruya engel değildir (5684 m.30/1). İhtiyari sigortalarda üye olmayan şirkete karşı tahkim yolu kullanılamaz; bu durumda mahkemede dava açılır. Üyelik listesi STK internet sitesinde güncel tutulur.
İlgili Rehberler
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut sigorta uyuşmazlığı için dosya bazlı değerlendirme önerilir.
Sigorta Hukuku Mevzuat Tablosu
| Kanun / Madde | Konu |
|---|---|
| 6102 TTK m.1401 | Sigorta sözleşmesinin tanımı |
| 6102 TTK m.1409-1417 | Sigorta sözleşmesinin kurulması, genel şartlar |
| 6102 TTK m.1418-1419 | Sözleşmenin feshi ve cayma hakkı |
| 6102 TTK m.1421 | Rizikonun gerçekleşmesi ve ihbar yükümlülüğü |
| 6102 TTK m.1423-1427 | Sigortalının yükümlülükleri |
| 6102 TTK m.1434 | Primin ödenmemesinin sonuçları |
| 6102 TTK m.1435-1439 | Sözleşme öncesi ihbar ve beyan yükümlülüğü |
| 6102 TTK m.1453-1520 | Deniz sigortası hükümleri |
| 6102 TTK m.1472 | Sigortacının halefiyeti (rücu hakkı) |
| 6102 TTK m.1478 | Zarar görenin sigortacıya karşı doğrudan dava hakkı |
| 5684 Sigortacılık K. | Sigortacılık düzenlemeleri, lisans ve denetim |
| 2918 KTK m.91-111 | Zorunlu trafik mali sorumluluk sigortası |
| 2918 KTK m.98 | Sağlık hizmet bedelleri |
| 6305 Afet Sigortası K. | Zorunlu deprem sigortası (DASK) |
| 6098 TBK m.49-56 | Haksız fiil ve tazminat |
| 6098 TBK m.72 | Haksız fiil zamanaşımı (2/10 yıl) |
| HMK m.1-34 | Görev ve yetki hükümleri |
İlgili Kurumlar
- Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK)
- Sigorta Tahkim Komisyonu
- Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM)
- Güvence Hesabı
- Asliye Ticaret Mahkemeleri / Tüketici Mahkemeleri
Sigorta Hukuku | Sigorta Hukuku | Sigorta Tahkim
Resmi Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Yargıtay Karar Arama (karararama.yargitay.gov.tr)
- UYAP Vatandaş Portalı (uyap.gov.tr)
- T.C. Adalet Bakanlığı (adalet.gov.tr)
Hazırlayan Avukat
Av. Bilal ALYAR
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde avukattan hukuki destek alınması yararlı olabilir.