Piyasa dolandırıcılığı (market manipulation), SPKn m.107 uyarınca pay senedi fiyatını yapay olarak etkilemek amacıyla yanıltıcı işlem ve emir verme, yalan haber yayma ve fiktif işlemler gerçekleştirmektir. Bilgi temelli ve işlem temelli olmak üzere iki ana türü bulunur ve her iki tür için 3 yıldan 5 yıla kadar hapis cezası öngörülmüştür.
İşlem Temelli Manipülasyon
Wash trade (kendi kendine işlem), spoofing (sahte emir), layering (katmanlı emir), pump and dump ve marking the close örnekleridir. BİGS bu işlemleri tespit eder; ardından SPK’ya raporlama yapılır. İşlemin yapay nitelikte olduğunun ispatı önem taşır.
Bilgi Temelli Manipülasyon
Sosyal medya kanalı, telegram grubu, finansal blog veya yorum forumlarında yanıltıcı bilgi yaymak; KAP açıklamasını yanıltıcı hâle getirmek bilgi temelli manipülasyondur. Bilgi yayan kişi ile işlem yapan kişi farklı olsa dahi iştirak hükümleri uygulanır.
SPK Soruşturması ve Delil Yapısı
SPK Denetleme Dairesi, BİGS uyarıları, MKK kayıtları, IP-MAC eşleştirmesi, telefon ve e-posta yazışmaları üzerinden delil oluşturur. SPK uzmanlarınca düzenlenen rapor cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusu olarak gönderilir.
Cezai Yaptırım ve Uzlaşma
SPKn m.107: 3-5 yıl hapis ve adli para cezası. SPKn m.115 etkin pişmanlık ile kademeli ceza indirimi mümkündür. Suçun şartla salıverilmeye konu olabilmesi cezanın infaz rejimine göre değişir.
İdari Yaptırım Boyutu
Cezai sorumluluğun yanı sıra SPK, ihlal eden kişilere SPKn m.103 kapsamında idari para cezası ve borsada işlem yasağı (sürekli/geçici) uygulayabilir. İşlem yasağı kararına karşı 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Piyasa dolandırıcılığı cezası nedir?
SPKn m.107 uyarınca 3-5 yıl hapis ve adli para cezası öngörülmüştür.
Sosyal medyada yanıltıcı paylaşım suç mu?
Evet; bilgi temelli manipülasyon kapsamına girer ve cezai sorumluluk doğurur.
BİGS nedir?
Borsa İstanbul Gözetim Sistemi; manipülatif işlemleri tespit eden otomatik izleme sistemidir.
İşlem yasağına itiraz nasıl yapılır?
İdari yaptırım kararına karşı tebliğden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesine iptal davası açılır.
İlgili Yargıtay ve Danıştay Kararları (Özet)
- Yargıtay içtihatları— Wash trade ve sahte talep yaratma: İçeriğinde gerçek bir alım-satım iradesi bulunmayan, fiyatı belirli seviyede tutmaya yönelik kendi hesapları arasındaki işlemlerin SPKn m.107 kapsamında piyasa dolandırıcılığı oluşturduğu; sanığın iştirak hâlinde aldığı haksız menfaatin etkin pişmanlık çerçevesinde hazineye iadesinin ceza indirimi sonucunu doğurduğu değerlendirilmiştir. mevzuat.adalet.gov.tr içtihat aramasından doğrulayın.
- Yargıtay içtihatları— Pump-and-dump organizasyonu: Sosyal medya kanallarında düşük likiditeli pay senedine yönlendirme yapan ve eş zamanlı kendi pozisyonunu kapatan organize yapının bilgi temelli manipülasyon kapsamına girdiği; iştirak edenlerin tümünün cezai sorumluluğunun bulunduğu kararlaştırılmıştır. mevzuat.adalet.gov.tr içtihat aramasından doğrulayın.
- Danıştay içtihatları— SPK idari para cezasının orantılılığı: Manipülasyon iddiası kapsamında verilen idari para cezasının ihlalin niteliği, haksız menfaat ve mali güç ölçütleri yönünden orantılılık denetimine tabi tutulduğu; gerekçesi yetersiz görülen kararın iptal edildiği değerlendirilmiştir. mevzuat.adalet.gov.tr içtihat aramasından doğrulayın.
- Danıştay içtihatları— Yatırımcı uyuşmazlık komisyonu kararı: SPK Yatırımcı Uyuşmazlıkları Komisyonu kararına dayanılarak verilen idari yaptırımın, savunma hakkı ve dosya inceleme imkânı sağlanmadan tesis edilmesinin hukuka aykırı bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır. mevzuat.adalet.gov.tr içtihat aramasından doğrulayın.
Karar özetleri eğitim amaçlı olup, somut olayda mahkeme kararları farklılaşabilir. Karar metinleri için resmi içtihat veritabanlarına başvurunuz.
Sermaye Piyasası Hukukunda İlgili Diğer Konular
- Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı (GYO) Kuruluş ve Halka Arz 2026
- Yatırım Fonu (Borsa Yatırım Fonu, Hisse Senedi Fonu) Hukuki Çerçeve 2026
- Portföy Yönetim Şirketi Kuruluşu ve Faaliyet İzni 2026
- Kira Sertifikası (Sukuk) İhraç Süreci ve Varlık Kiralama Şirketi 2026
- İzinsiz Yatırım Danışmanlığı ve Sosyal Medya Sinyal Grupları 2026
- Sermaye Piyasası Suçlarında Yargılama ve Etkin Pişmanlık SPKn m.115 2026
- Kaldıraçlı İşlem (FX) Zararı Tazminat Davası 2026
- Yetkisiz Forex Platformu Mağdurları Hukuki Süreç 2026
Hizmet Bölgeleri
İstanbul, Ankara, İzmir başta olmak üzere tüm Türkiye genelinde sermaye piyasası uyuşmazlıkları için SPK avukatı hizmeti sunulmaktadır. Şehir bazlı detay için İstanbul, Ankara, İzmir rehberlerine bakınız.
Video Anlatım
Sermaye piyasası ve SPK süreçlerine ilişkin video anlatımlar için @bilalalyar YouTube kanalı.
Güncelleme tarihi: 17.04.2026 | Bu içerik 2026 mevzuat değişikliklerine göre güncel tutulmaktadır.
