İçsel Bilgi Suistimali (Insider Trading) Davası SPKn m.106 2026
İçsel bilgi suistimali, halka açık ortaklıkların pay senedi fiyatını etkileyebilecek henüz kamuya duyurulmamış bilgilerin işlem amacıyla kullanılmasıdır. SPKn m.106 hükmü, bu fiili 2 yıldan 5 yıla kadar hapis ve adli para cezası ile yaptırıma bağlamıştır. Suç, “etkin pişmanlık” hükmüyle de bağlantılıdır.
İçsel Bilgi Tanımı (SPKn m.106)
İçsel bilgi, halka açık ortaklığa veya sermaye piyasası aracına ilişkin, kamuya açıklanmamış, açıklandığında yatırım kararını etkileyebilecek nitelikte ve doğrudan veya dolaylı olarak ilgili olan bilgidir. Birleşme, devralma, kâr payı dağıtım kararı, faaliyet durdurma örnek niteliktedir.
Failin Sıfatı: Birincil ve İkincil İçeridenler
Yönetim kurulu üyesi, denetçi, %5 üzeri pay sahibi ve mesleki ilişki sebebiyle bilgiye erişen kişiler birincil içerideni; bilgiyi onlardan elde eden üçüncü kişiler ikincil içeridendir. Her iki kategori için de cezai sorumluluk doğar.
Maddi Unsur ve Manevi Unsur
Suçun maddi unsuru, içsel bilginin pay alım-satımında, devirde veya iptalde kullanılmasıdır. Manevi unsur kasıttır; tedbirsizlik veya bilgisizlik suçun oluşumuna engeldir. Borsa İstanbul Gözetim Sistemi (BİGS) ve MKK kayıtları temel delildir.
Yargılama ve Görevli Mahkeme
İçsel bilgi suistimali davalarında görevli mahkeme asliye ceza mahkemesidir. SPK soruşturma raporu suçun ihbarı niteliğindedir; cumhuriyet başsavcılığı kovuşturma için izin talep eder. SPK izni alınmadan kovuşturma başlatılamaz.
Etkin Pişmanlık ve Cezayı Azaltıcı Hâller
SPKn m.115 etkin pişmanlık hükmü gereği, kovuşturma evresinde haksız menfaatin iki katı kadar tutarın hazineye ödenmesi hâlinde verilecek cezada belirli oranlarda indirim uygulanır. İade ve ödeme kararın kesinleşmesinden önce gerçekleştirilmelidir.
Sıkça Sorulan Sorular
İçsel bilgi suçunun cezası nedir?
SPKn m.106 uyarınca 2-5 yıl hapis ve adli para cezası öngörülmüştür.
İkincil içeriden de ceza alır mı?
Evet; bilgiyi birincil içerideni’den alarak işleme yansıtan kişiler de cezai sorumluluk taşır.
Etkin pişmanlık ne kazandırır?
Haksız menfaatin iki katı tutarda hazineye ödeme hâlinde cezada belirli oranlarda indirim uygulanır.
SPK izni gerekli mi?
Evet; SPK izni olmadan kovuşturma başlatılamaz.
İlgili Yargıtay ve Danıştay Kararları (Özet)
- Yargıtay içtihatları— Birleşme bilgisinin sızdırılması: Yönetim kurulu üyesi sıfatıyla erişilen birleşme görüşmeleri bilgisinin yakın çevreye iletilerek pay alımı sağlanmasının SPKn m.106 içsel bilgi suistimali oluşturduğu; ikincil içeridenler bakımından da iştirak hükümlerinin uygulandığı sonucuna varılmıştır. mevzuat.adalet.gov.tr içtihat aramasından doğrulayın.
- Danıştay içtihatları— SPK idari para cezasının orantılılığı: Manipülasyon iddiası kapsamında verilen idari para cezasının ihlalin niteliği, haksız menfaat ve mali güç ölçütleri yönünden orantılılık denetimine tabi tutulduğu; gerekçesi yetersiz görülen kararın iptal edildiği değerlendirilmiştir. mevzuat.adalet.gov.tr içtihat aramasından doğrulayın.
- Danıştay içtihatları— Yatırımcı uyuşmazlık komisyonu kararı: SPK Yatırımcı Uyuşmazlıkları Komisyonu kararına dayanılarak verilen idari yaptırımın, savunma hakkı ve dosya inceleme imkânı sağlanmadan tesis edilmesinin hukuka aykırı bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır. mevzuat.adalet.gov.tr içtihat aramasından doğrulayın.
Karar özetleri eğitim amaçlı olup, somut olayda mahkeme kararları farklılaşabilir. Karar metinleri için resmi içtihat veritabanlarına başvurunuz.
Sermaye Piyasası Hukukunda İlgili Diğer Konular
- Piyasa Dolandırıcılığı (Market Manipulation) SPKn m.107 2026
- Yeşil Tahvil ve Sürdürülebilirlik Bağlantılı Tahvil (ICMA) 2026
- Özel Sektör Tahvil ve Borçlanma Aracı İhracı 2026
- Örtülü Kazanç Aktarımı SPKn m.21 ve Tazminat Davası 2026
- Sermaye Piyasası Suçlarında Yargılama ve Etkin Pişmanlık SPKn m.115 2026
- Portföy Yönetim Şirketi Kuruluşu ve Faaliyet İzni 2026
- Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı (GYO) Kuruluş ve Halka Arz 2026
- Yetkisiz Forex Platformu Mağdurları Hukuki Süreç 2026
Hizmet Bölgeleri
İstanbul, Ankara, İzmir başta olmak üzere tüm Türkiye genelinde sermaye piyasası uyuşmazlıkları için SPK hukuki bilgilendirme hizmeti sunulmaktadır. Şehir bazlı detay için İstanbul, Ankara, İzmir rehberlerine bakınız.
Video Anlatım
Sermaye piyasası ve SPK süreçlerine ilişkin video anlatımlar için @bilalalyar YouTube kanalı.
Güncelleme tarihi: 17.04.2026 | Bu içerik 2026 mevzuat değişikliklerine göre güncel tutulmaktadır.
İlgili Mevzuat ve Yararlı Kaynaklar
| Mevzuat | Konu | Madde Atfı |
|---|---|---|
| 5237 SK — TCK | Türk Ceza Kanunu genel/özel hükümler | m.1-345 |
| 5271 SK — CMK | Ceza Muhakemesi Kanunu | m.90-103, 100-108, 109-115, 170, 172, 231 |
| 5275 SK | İnfaz — Koşullu salıverilme, denetimli serbestlik | m.105/A, 107, 108 |
| 6284 SK | Koruma/önleyici tedbirler | m.3, 5, 8, 13 |
| 5395 SK | Çocuk Koruma Kanunu | m.4, 5, 11, 25, 35 |
| 5352 SK | Adli Sicil Kanunu | m.9, 12, 13/A |
| AY m.36, 38 | Adil yargılanma, masumiyet karinesi | — |
| AİHS m.5, 6 | Özgürlük, adil yargılanma | — |
Başvurulacak Kurumlar
- Cumhuriyet Başsavcılığı — şikayet ve suç duyurusu
- Sulh Ceza Hakimliği — tutuklama, adli kontrol, arama itirazı
- Asliye/Ağır Ceza Mahkemesi — kovuşturma
- Bölge Adliye Mahkemesi — istinaf
- Yargıtay Ceza Daireleri — temyiz
- İnfaz Hakimliği — infaz işlemleri (4675 SK)
- Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü — sicil başvuru
Genel bilgilendirme niteliğindedir; somut dosyanız için uzman değerlendirmesi gereklidir.
Resmi Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Yargıtay Karar Arama (karararama.yargitay.gov.tr)
- UYAP Vatandaş Portalı (uyap.gov.tr)
- İstanbul Barosu (istanbulbarosu.org.tr)
- T.C. Adalet Bakanlığı (adalet.gov.tr)
- Türkiye Barolar Birliği (barobirlik.org.tr)
Hazırlayan Hukuku
Av. Bilal ALYAR — İstanbul Barosu Sicil No: 54965
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde ilgili mevzuat çerçevesinde bilgilendirme alınması yararlı olabilir.
