7440 Sayılı Yapılandırma ve Matrah Artırımı Düzenlemesi (2023)

7440 sayılı Kanun, bazı alacakların yeniden yapılandırılması ile matrah/vergi artırımı imkanı getirmiştir. Vergi, SGK ve diğer kamu alacakları için düzenlenen bu Kanun uyumu teşvik eder.

Başvuru süresi uyarısı: 7440 sayılı Kanun 2023 yılına özgü, süreli bir yapılandırma düzenlemesidir. Kanunun 9. maddesinin birinci fıkrasında yararlanmak isteyen borçlular için başvuru süresi 31/5/2023, ilk taksit ödeme süresi 30/6/2023 olarak öngörülmüştü; kalan taksitler bu tarihi takip eden aylık dönemler hâlinde azami kırk sekiz eşit taksitte ödenir. 25/5/2023 tarihli ve 7300 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (9. maddenin on altıncı fıkrasındaki yetkiye dayanır) ile Kanunun 2 ila 8. maddeleri ve 10. maddesinin sayılan fıkraları bakımından başvuru, bildirim ve beyan süreleri 30/6/2023 tarihine, ilk taksit ödeme süreleri ise 31/7/2023 tarihine kadar uzatıldı. Son günün resmî tatile rastlaması hâlinde süre, 9. maddenin ikinci fıkrası uyarınca tatili izleyen ilk iş günü mesai saati sonunda biter; mücbir sebep hâli ilan edilen yerler için 9. maddenin on yedinci ve on dokuzuncu fıkralarındaki ayrı düzenlemeler saklıdır. Süreler borç türüne ve ilgili maddeye göre değişebildiğinden bu sayfadaki tarihler tüm borçlar için genel kural olarak okunmamalıdır. Bu süreler geçmiştir; bugün 7440 kapsamında yeni başvuru yapılamaz. Sayfa, süresi içinde başvurmuş olup taksitleri devam eden mükellefler ile kanunun içeriğini inceleyenler için bilgilendirme amaçlıdır. Güncel bir borç sorununda uygulanabilecek yollar borcun türüne ve aşamasına göre değişir; 6183 sayılı Kanun m.48 kapsamındaki tecil ve taksitlendirme yalnızca kanundaki koşulların sağlandığı hâllerde, VUK Ek m.1 ve Ek m.11 kapsamındaki uzlaşma ise 7524 sayılı Kanun değişikliğinden sonra yalnızca vergi ziyaı cezası ile eşiği aşan usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezaları bakımından değerlendirilebilir; vergi aslı uzlaşma konusu değildir. Yeni bir yapılandırma kanunu çıkarılırsa bu sayfa güncellenecektir.

Yapılandırma Kapsamı ve Alacak Türleri

Kesinleşmiş vergi borçları, vergi cezaları, gecikme faizi/zammı, SGK prim borçları, idari para cezaları ve trafik cezaları 7440 kapsamındadır. Alacak türüne göre peşin veya taksitle ödeme seçenekleri sunulur.

Matrah/Vergi Artırımı Avantajları

Mükellef, belirlenen yıllar için gelir/kurumlar vergisi matrahını veya KDV/stopaj vergisini artırırsa; artırım yapılan dönem ve vergi türü için inceleme ve tarhiyat riski kalkar. Oranlar yıl ve vergi türüne göre değişir.

Peşin ve Taksit Ödeme Modelleri

Hesaplanan tutarın tamamı ilk taksit süresinde peşin ödenirse katsayı uygulanmaz ve fer’i alacaklar yerine hesaplanan Yİ-ÜFE tutarının %90’ının tahsilinden vazgeçilir (7440 m.9/3-a). Taksitle ödemede 12, 18, 24, 36 veya 48 taksitten biri seçilir ve tutar 1,09 ile 1,36 arasındaki katsayıyla çarpılır (m.9/3-b, c). Matrah artırımında taksit sayısı en fazla on ikidir; peşin ödemede damga vergisi hariç %10 indirim yapılır (m.5/4).

Taksit İhlali ve Yapılandırmanın Bozulması

7440 m.9/6 uyarınca birinci ve ikinci taksitin süresinde ve tam ödenmesi şartıyla, kalan taksitlerden bir takvim yılında üç veya daha azı süresinde ödenmez ya da eksik ödenirse, bu tutarlar son taksiti izleyen ayın sonuna kadar geç ödeme zammıyla ödenerek Kanundan yararlanılmaya devam edilir. İlk iki taksitin tam ödenmemesi, bir takvim yılında üçten fazla taksitin aksaması veya aksayan taksitlerin bu şekilde de ödenmemesi hâlinde hak kaybedilir; borçlu ödediği tutar kadar Kanundan yararlanır, kalan alacak yapılandırma öncesi türü ve vadesine göre takip edilir (m.9/8). Matrah artırımında taksitli ödeme seçilmişse, ilk iki taksit tam ödendiği sürece yıllık üç taksit sınırı aranmaz; gecikmiş taksitler son taksiti izleyen ayın sonuna kadar geç ödeme zammıyla ödenmelidir (m.9/6).

Başvuru Dilekçesi ve Dijital Süreç

7440 kapsamındaki başvurular, süreleri içinde vergi borçları için GİB internet vergi dairesi üzerinden, SGK için e-Devlet üzerinden yapılabiliyordu; avukat veya mali müşavir vekâletle de başvurabiliyordu. Ödeme planı, başvuruda tercih edilen taksit süresine göre verilirdi. Başvuru süreleri sona erdiğinden bugün bu Kanun kapsamında yeni başvuru alınmamaktadır.

Sıkça Sorulan Sorular

Matrah artırımı yapan mükellef tekrar incelenebilir mi?

Artırım yapılan yıl ve vergi türü için vergi incelemesi ve tarhiyat yapılamaz; ancak diğer dönemler ve fiiller için inceleme mümkündür.

7440’tan kimler yararlanamaz?

7440 m.5/9-a uyarınca VUK m.359/b kapsamında defter, kayıt ve belgeleri yok edenler veya belgeleri sahte düzenleyenler ile m.359/ç fiillerini işleyenler, terör suçundan hüküm giyenler ve aynı bentte sayılan soruşturmalar kapsamında haklarında inceleme talep edilenler matrah artırımından yararlanamaz. Bu fiiller nedeniyle incelemesi devam edenlerin artırımına ilişkin tahakkuk, inceleme tamamlanana kadar bekletilir (m.5/9-b).

Taksit ödemelerim aksarsa ne olur?

Birinci ve ikinci taksit süresinde ve tam ödenmişse, bir takvim yılında üç veya daha az taksitin gecikmesi yapılandırmayı bozmaz; bu tutarlar son taksiti izleyen ayın sonuna kadar geç ödeme zammıyla ödenmelidir. İlk iki taksit tam ödenmezse, bir takvim yılında üçten fazla taksit aksarsa veya aksayan taksitler bu süre içinde de ödenmezse hak kaybedilir (7440 m.9/6); ödenen tutarlar kadar Kanundan yararlanılır (m.9/8).

Matrah artırımı için asgari tutar nedir?

Kanun’un 5. maddesinde yıl ve vergi türüne göre asgari artırım oranları ve tutarları doğrudan sayılmıştır (ör. gelir ve kurumlar vergisi matrahında 2018 için %35, 2021 için %20 asgari artış; kurumlar vergisinde 2021 için asgari matrah 260.000 TL); hesaplama mali müşavir tarafından yapılmalıdır.

Vergi Hukuku Güncel Yargı Kararları

İlgili Vergi Hukuku Rehberleri

Hizmet verilen iller: İstanbulAnkaraİzmirAntalyaBursa.

Vergi hukuku rehber videoları için @av.bilalalyar YouTube kanalını ziyaret edebilirsiniz.

Son güncelleme: Ekim 2026 — Vergi mevzuatı güncel hükümleri esas alınmıştır.

Vergi Hukuku Mevzuat Özet Tablosu

Konu	Mevzuat	Uygulama
Vergi Usul	213 VUK	Vergilendirme süreci, defter-belge
Gelir Vergisi	193 GVK	Artan oranlı tarife
Kurumlar Vergisi	5520 KVK	%25 (2026)
KDV	3065 KDV K.	%1 / %10 / %20
Damga Vergisi	488 DVK	Nispi / maktu
Vergi ziyaı cezası	VUK m.341, 344	1 kat; m.359 halinde 3 kat
Usulsüzlük cezası	VUK m.351-355	I. ve II. derece
Kaçakçılık suçları	VUK m.359	3-8 yıl hapis
Tarhiyat sonrası uzlaşma	VUK Ek m.1-10	30 gün içinde talep
Ceza indirimi	VUK m.376	%50
Vergi mahkemesi davası	İYUK m.7	30 gün
Tahsil zamanaşımı	AATUHK m.102	5 yıl
E-tebligat zorunluluğu	VUK m.107/A	Kurumlar, AŞ, SMMM, avukat

Başvurulabilecek Kurumlar

Gelir İdaresi Başkanlığı (gib.gov.tr)
Vergi Denetim Kurulu (vdk.hmb.gov.tr)
Uzlaşma Komisyonları
Vergi Mahkemeleri (30 gün)
Bölge İdare Mahkemeleri / Danıştay

Uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay için bir avukattan ve SMMM’den görüş alınız.

Resmi Kaynaklar

Hazırlayan Avukat

Av. Bilal ALYAR

Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.

Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde avukattan hukuki destek alınması yararlı olabilir.

İletişim | Hakkımızda

Vergi hukuku, vergi davası, vergi cezaları ve uzlaşma süreçlerine ilişkin genel çerçeve için ana rehberimiz Vergi Hukuku Rehberi sayfasını inceleyebilirsiniz.