Ümraniye’de İşyeri, Nakliyat ve Sorumluluk Sigortası Uyuşmazlıkları

Ümraniye’de sanayi siteleri, organize sanayi bölgesi, depolama işletmeleri ve çok sayıda küçük işyeri bulunur. Bu yapı işyeri paket sigortası, nakliyat sigortası ve sorumluluk sigortalarının sıkça kullanıldığı bir ortam yaratır. Bu yazı, işletmelerin sigorta uyuşmazlıklarında dikkat etmesi gereken hukuki noktaları anlatır.

İşyeri ve yangın sigortası

İşyeri paket sigortaları bina, makine, emtia ve cam kırılması gibi riskleri bir arada teminat altına alabilir. Poliçede her teminatın limiti, muafiyeti ve hangi eşyanın kapsama girdiği ayrı ayrı yazılıdır. Yangın veya su baskını sonrası hasar tespiti çoğunlukla eksper raporuyla yapılır ve sigorta bedeli ile gerçek değer arasındaki fark tartışmanın ana konusudur.

Konutlar için zorunlu olan deprem sigortası (DASK) işyerlerini kapsamaz; işyeri sahibi deprem teminatını isteğe bağlı olarak ayrıca yaptırmalıdır. Kira ile tutulan işyerinde sigorta yaptıran tarafın kiracı mı, kiraya veren mi olduğu da hasar hâlinde kimin tazminat isteyebileceğini belirler.

Nakliyat ve emtia sigortası

Mal taşıyan veya depolayan işletmeler nakliyat sigortası ile taşıma sırasındaki hasar ve kayıp riskini güvence altına alır. Teslim sırasında malın durumu tutanakla belgelenmeli ve hasar fark edildiğinde sigortacıya ve taşıyıcıya gecikmeden bildirim yapılmalıdır. Bildirimin geç yapılması hem taşıyıcıdan hem sigortacıdan talepte zorluk yaratır.

Sigortacı ödeme yaptıktan sonra zarara sebep olan taşıyıcıya karşı halefiyet yoluyla rücu eder (TTK m.1472). Taşıma sözleşmesindeki sorumluluk sınırlamaları ve ihbar süreleri bu dava için ayrıca incelenir.

İş kazası ve SGK rücu

Çalışanın iş kazası geçirmesi hâlinde sosyal güvenlik kurumu gerekli ödemeleri yapar, daha sonra işverene veya kusurlu üçüncü kişilere rücu edebilir (5510 sayılı Kanun’un ilgili hükümleri). İşveren, çalışan için ayrıca işveren sorumluluk sigortası yaptırmışsa, bu sigorta işverenin kusurundan doğan tazminat taleplerini poliçe kapsamında karşılar.

İş kazası tazminat davalarında maddi tazminat TBK’nın bedensel zarara ilişkin hükümlerine, manevi tazminat ise TBK m.58’e dayanır. Kusur oranı ve iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınıp alınmadığı bilirkişi incelemesiyle tespit edilir. Bu nedenle işverenin eğitim kayıtları, risk değerlendirme belgeleri ve kaza tutanağı sigortacı ile ilişkide delil değeri taşır.

Tahkim, dava ve sigortacıyla yazışma

Sigortacının ödemeyi reddetmesi hâlinde önce yazılı itiraz yapılır. Sonrasında uyuşmazlık Sigorta Tahkim Komisyonu’na götürülebilir veya mahkemede dava edilebilir; ancak aynı uyuşmazlık için dava açılmışsa tahkime gidilemez (5684 m.30). Hakem dosyayı evrak üzerinden inceler, dört ay içinde karar verir ve karara karşı komisyon nezdinde on gün içinde itiraz edilebilir.

Ticari sigorta uyuşmazlıklarında zamanaşımı TTK m.1420 gereği iki yıldır; riziko gerçekleştikten itibaren altı yıl geçince hak düşer. Rizikonun ağırlaşması hâlinde sigortacıya bildirim yükümlülüğü ise TTK m.1444’te düzenlenmiştir, bildirimi yapmayan işletme tazminat alırken sorun yaşayabilir.

Örnek anlatım

Bu anlatım kurgusaldır ve gerçek bir olaya dayanmaz. Ümraniye’deki bir atölyede çıkan yangın sonrası işletme sahibi, makine ve emtia kayıplarının tazminini ister. Sigortacı, depodaki malın poliçede belirtilen miktarın çok üzerinde olduğunu ve elektrik tesisatındaki bakımsızlığı ileri sürerek ödemeyi sınırlar. İşletme fatura, stok kayıtları ve itfaiye raporunu sunar. Eksper raporuna itiraz edilip bilirkişi incelemesi yapılır; sonuca göre tahkim veya dava seçilir.

Poliçe yönetiminde işletmeler için kontrol listesi

Ümraniye’de çok sayıda ofis, depo ve ticari işletme bulunduğundan poliçelerin işletmenin gerçek riskine uygun olup olmadığı düzenli olarak gözden geçirilmelidir. Kontrol edilecek başlıklar şunlardır:

Sigorta bedelinin güncel değerle uyumu;
Teminat kapsamı ve istisnalar;
Muafiyet (franşiz) hükümleri;
Poliçe süresi ve yenileme tarihleri;
Hasar bildirimi için öngörülen süre ve yöntem.

Hasar durumunda süreç adımları

Hasar derhal sigortacıya ve gerekiyorsa kolluğa bildirilir;
Hasarlı malın durumu fotoğraf ve video ile kayıt altına alınır;
Eksper incelemesine gerekli belgeler (fatura, stok kaydı, bakım kayıtları) sunulur;
Ekspertiz raporunun tespitleri poliçe şartlarıyla karşılaştırılır;
Ödeme eksik veya reddedilmişse yazılı itiraz yapılır ve tahkim veya mahkeme yolu değerlendirilir.

Sıkça sorulan sorular

Ümraniye’deki işyerimde yangın çıktı, sigortacıya ne zaman bildirim yapmalıyım?

Bildirim gecikmeden yapılmalıdır; poliçede özel bir süre varsa ona uyulur. Yangın raporu, hasar fotoğrafları ve stok kayıtları toplanır. Bildirimin yazılı yapılması ve bir örneğinin saklanması delil bakımından önemlidir.

İş kazası sonrası sigorta şirketinden tazminat isteyebilir miyim?

Çalışan olarak tazminat talebini öncelikle işverene ve varsa işveren sorumluluk sigortacısına yöneltirsiniz. SGK’nın yaptığı ödemeler tazminattan mahsup edilir. İşverenin kusur oranı bilirkişi raporuyla belirlenir; bu yüzden iş kazası tespit tutanağı ve sağlık belgeleri saklanmalıdır.

Nakliyat sigortasında teslim sırasında hasar fark edilmezse ne olur?

Açık ayıpların hemen, gizli ayıpların fark edildiğinde bildirilmesi gerekir. Gecikme sigortacıya karşı hakkı tehlikeye atabilir. Bu nedenle teslim anında tutanak tutulması ve mümkünse fotoğraf çekilmesi tavsiye edilir.

Sigortacı yalnızca bir bölümünü ödedi, kalan kısım nasıl istenir?

Kalan alacak için önce ödemenin hangi hesapla yapıldığı yazılı olarak istenir. Hesapta hata veya yanlış değerleme varsa sigortacıya itiraz edilir, sonuç alınamazsa tahkim ya da dava yolu seçilir.

Sigortacıya yanlış bilgi verilirse ne olur?

Poliçe düzenlenirken önemli olguların bilinerek gizlenmesi veya yanlış bildirilmesi, sigortacıya sözleşmeden dönme veya ödemeyi azaltma imkânı verebilir.

Emtia hasarında kayıtların önemi nedir?

Stok ve fatura kayıtları, zararın miktarını ispatlayan temel belgelerdir. Düzenli tutulmaları ödeme sürecini kolaylaştırır.

İlgili sayfalar

Görüşmeler Kartal Cevizli Mahallesi’ndeki büroda önceden randevu ile yapılır; iletişim: 0534 636 19 19.