Saklı Pay Oranları ve Hesaplama Yöntemi (TMK 506, 2026)

Saklı pay, mirasbırakanın ölüme bağlı tasarruf özgürlüğünü sınırlayan, belirli mirasçılara kanunen güvence altına alınmış pay oranıdır. TMK 506 saklı pay oranlarını yasal pay üzerinden hesaplar.

İçindekiler

Saklı Paylı Mirasçılar ve Oranları
Yasal Miras Payları (Zümre Sistemi)
Saklı Pay Hesaplama Örnekleri
Tenkise Tabi Tutma
Sağ Kalan Eşin Aile Konutu Hakkı
Sıkça Sorulan Sorular

Saklı Paylı Mirasçılar ve Oranları

TMK 506: Altsoy için yasal miras payının yarısı (1/2); ana-baba her biri için yasal miras payının dörtte biri (1/4); sağ kalan eş için tek başına mirasçı ise yasal miras payının tamamı (tek başına 3/4 yasal miras hakkı var, saklı pay yasal miras payının tamamı kadar), altsoy/ana-baba zümresi ile birlikte mirasçı ise yasal miras payının tamamı kadar saklı pay korunur.

Yasal Miras Payları (Zümre Sistemi)

Eş ile birinci zümre (altsoy) birlikte: Eş 1/4, altsoy 3/4. Eş ile ikinci zümre (ana-baba ve altsoyu) birlikte: Eş 1/2, diğerleri 1/2. Eş ile üçüncü zümre (dede-nine ve altsoyu) birlikte: Eş 3/4, diğerleri 1/4. Eş tek başınaysa tüm miras eşindir. Zümreler yoksa miras Hazine’ye geçer (TMK 501).

Saklı Pay Hesaplama Örnekleri

Örnek 1: Mirasbırakanın eşi ve 2 çocuğu var. Toplam miras 400 bin TL. Eşin yasal miras payı 100 bin TL, saklı pay 100 bin TL. Her çocuğun yasal miras payı 150 bin TL, saklı payı 75 bin TL. Toplam saklı pay 250 bin TL; geriye 150 bin TL serbest pay kalır. Örnek 2: Mirasbırakanın tek çocuğu var; tüm miras yasal miras payıdır, saklı payı 1/2’si.

Tenkise Tabi Tutma

Mirasbırakan serbest payı (saklı pay dışındaki pay) ölüme bağlı tasarruflarla (vasiyetname, miras sözleşmesi) veya bağışlarla kullanabilir. Saklı paya tecavüz halinde tenkis davası ile (TMK 560) saklı pay oranı kadar iade yapılır.

Sağ Kalan Eşin Aile Konutu Hakkı

TMK 652: Sağ kalan eş aile konutu üzerinde mülkiyet hakkı talep edebilir ve hatta saklı payı geçse bile mülkiyetin kendisine verilmesini isteyebilir. Mülkiyet değerinin saklı pay miktarını aşan kısmı için diğer mirasçılara bedel ödenir. Aile konutu koruması önemli bir haktır.

Sıkça Sorulan Sorular

Saklı pay oranları nedir?

TMK 506: Altsoy 1/2, ana-baba her biri 1/4, sağ kalan eş tek başına mirasçı ise yasal miras payının tamamı, altsoy/ana-baba ile birlikte mirasçı ise yasal miras payının tamamı.

Saklı pay hangi mirasçılara aittir?

Yalnızca altsoy (çocuk, torun), ana-baba ve sağ kalan eş saklı paylı mirasçıdır. Kardeşler, dede-nine, eşin mirasçıları gibi diğer mirasçıların saklı payı yoktur.

Saklı pay ihlali olursa ne yaparım?

Saklı payı zedelenen mirasçı tenkis davası (TMK 560) açabilir. Süre: öğrenmeden itibaren 1 yıl; vasiyetname açılmasından itibaren 10 yıl (TMK 571).

Eş aile konutunu talep edebilir mi?

TMK 652 uyarınca sağ kalan eş aile konutu üzerinde mülkiyet talep edebilir; değer saklı payı aşıyorsa aradaki farkı diğer mirasçılara öder. Korumalı bir haktır.

Yargıtay ve AYM Kararları

Yargıtay içtihatları: Yargıtay içtihatları- Tenkis ve Saklı Pay Hesabı. Vasiyetname ile saklı paylı altsoyun saklı payı ihlal edilmesi halinde TMK 560 uyarınca orantılı tenkis yapılması; tenkisin öncelikle vasiyetname sonra bağışlamalar sırasına göre uygulanması ilkeleri detaylandırılmıştır. UYAP Mevzuat
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu içtihatları: Yargıtay Hukuk Genel Kurulu – Miras Hukukunda İçtihat Farklılığı. Mirasçılık belgesinin iptali davasında yetki, ispat yükü, denkleştirme kurumunun uygulanma şartları konusundaki içtihat farklılıkları birleştirme kararıyla giderilmiştir. Uygulamada tek tip değerlendirme getirilmiştir. UYAP Mevzuat

İlgili Miras Hukuku Rehberleri

Bölgesel Miras Hukuku Hizmetleri

YouTube Hukuk Kanalı

Detaylı video anlatımı için @bilalalyar YouTube kanalını ziyaret edebilirsiniz.

Güncellenme: 17 Nisan 2026 — Alyar Hukuk & Danışmanlık

İlgili Mevzuat ve Yararlı Kaynaklar

Mevzuat	Konu	Madde Atfı
4721 SK — TMK	Türk Medeni Kanunu — Aile hukuku	m.118-494
TMK m.161-166	Boşanma sebepleri	Özel ve genel sebepler
TMK m.166/3	Anlaşmalı boşanma	Min. 1 yıl evlilik
TMK m.174-175	Tazminat ve yoksulluk nafakası	Kusur analizi
TMK m.182	Velayet	Çocuğun üstün yararı
TMK m.202-232	Mal rejimi — edinilmiş mallara katılma	Katılma alacağı, değer artış payı
TMK m.282-301	Soybağı	Tanıma, babalık, ret
TMK m.305-320	Evlat edinme	Küçük ve ergin
TMK m.396-494	Vesayet	Kısıtlama, vasi, kayyım
6284 SK	Ailenin korunması	Koruma ve önleyici tedbirler
5718 SK — MÖHUK	Yabancı karar tanıma-tenfiz	m.50-59
4787 SK	Aile Mahkemeleri	Pedagog/psikolog/sosyal çalışmacı
HMK m.12	Aile mahkemesi yetkisi	Yerleşim yeri / son 6 ay
İİK m.38, 344	İlam ve tazyik hapsi	Nafaka tahsili
AİHS m.8	Özel hayat ve aile yaşamına saygı	İnsan hakları çerçevesi

Başvurulacak Kurumlar

Aile Mahkemesi — boşanma, velayet, nafaka, mal rejimi, evlat edinme, soybağı
Sulh Hukuk Mahkemesi — vesayet, kayyım, tereke
Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü — sosyal inceleme, koruma
Nüfus Müdürlüğü — tanıma, boşanma tescili
Noter — evlilik sözleşmesi, vekalet
Arabuluculuk Daire Başkanlığı — ihtiyari aile arabuluculuğu
BAM Hukuk Daireleri / Yargıtay Hukuk Genel Kurulu — kanun yolu

Genel bilgilendirme niteliğindedir; somut dosyanız için uzman değerlendirmesi gereklidir.

Resmi Kaynaklar

Hazırlayan Hukuku

Av. Bilal ALYAR — İstanbul Barosu Sicil No: 54965

Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.

Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde ilgili mevzuat çerçevesinde bilgilendirme alınması yararlı olabilir.

İletişim | Hakkımızda