Ticaret Avukatı | Ticaret Hukuku ve Ticari Davalar Rehberi 2026

Ticaret Hukuku – Ticaret Hukuku Rehberi Ticari bir uyuşmazlıkta önce tarafların sıfatı, talebin konusu ve dayandığı ilişki belirlenir. Ticari dava niteliği, görevli mahkeme ve dava şartı arabuluculuk aynı soru değildir; her biri kendi koşullarıyla incelenir. Bu rehber, ilk değerlendirmede dikkat edilecek ayrımları ve belge hazırlığını açıklar. Somut dosyada uygulanacak hükümler ayrıca belirlenir (TTK m.4, 5 ve 5/A).

Şirketlere yönelik kurumsal hizmetlerimiz için şirket avukatı, anonim şirket avukatı ve limited şirket avukatı sayfalarımızı inceleyebilirsiniz.

Ticari Davalar – Mutlak ve Nispi

Bir uyuşmazlığın ticari dava olup olmadığı, TTK m.4 kapsamındaki taraf ve uyuşmazlık koşulları ile istisnalarına göre değerlendirilir. Aksine hüküm bulunmadıkça ticari davalarda asliye ticaret mahkemesi görevlidir; görev ile yer bakımından yetki farklı konulardır (TTK m.5). Genel yetkili mahkeme, davalının davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. Sözleşmeden doğan davalarda ifa yeri, şubenin işlemlerinden doğan davalarda o şubenin bulunduğu yer de yetkili olabilir. Ortaklık veya üyelik ilişkileriyle sınırlı bazı tüzel kişi davalarında ise merkezin bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir; somut uyuşmazlıktaki özel ve kesin yetki hükümleri ayrıca gözetilir (HMK m.6, 10 ve 14).

Kıymetli Evrak Hukuku

Kıymetli evrakın içerdiği hak, senetten ayrı ileri sürülemez ve devredilemez (TTK m.645). Çek, bono veya poliçeye dayanan alacakta senedin niteliği, aslı, vade ve başvuru koşulları incelenir; kambiyo senetlerine özgü takipte İİK m.167 koşulları gözetilir. Bütün senet taleplerine tek bir üç yıllık süre uygulanmaz. Poliçede kabul edene karşı istem, hamilin cirantalar ve düzenleyene karşı istemi ile cirantaların birbirlerine başvuruları TTK m.749 içinde farklı süre ve başlangıçlara bağlanmıştır; bu hükümler bononun niteliğine aykırı düşmedikçe m.778 uyarınca bonoda da uygulanır. Süre hesabı, senet ve başvuru yapılan kişi birlikte görülmeden yapılmamalıdır.

Sözleşme Türleri ve Uyuşmazlıkları

Satış, eser, acentelik, bayilik veya başka bir ticari ilişkide yalnız sözleşmenin başlığına bakılması yeterli değildir. Sözleşmenin türü, içeriği ve yorumunda tarafların gerçek ve ortak iradesi esas alınır (TBK m.19). Hakların kullanılması ve borçların yerine getirilmesinde dürüstlük kuralı gözetilir; hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz (TMK m.2). İlk inceleme için imzalı sözleşme ve ekleri, siparişler, teslim ve ödeme belgeleri, ihtarlar ve yazışmalar birlikte hazırlanmalıdır.

Acente, Bayilik ve Tek Satıcılık

Acente, işletmeye bağlı bir hukuki konumu olmadan bir sözleşmeye dayanarak belirli bir yer veya bölgede sürekli olarak ticari işletmeyi ilgilendiren sözleşmelere aracılık etmeyi veya bunları tacir adına yapmayı meslek edinen kişidir. Taşıma, deniz ticareti, sigorta ve turizm gibi alanların özel düzenlemeleri saklıdır (TTK m.102). Denkleştirme istemi her sözleşme sona erdiğinde kendiliğinden doğmaz. Müvekkilin acentenin bulduğu yeni müşterilerden sözleşme sonrasında da önemli menfaat sağlaması, acentenin, sözleşme ilişkisinin sona ermesi nedeniyle, işletmeye kazandırdığı müşterilerle yapılmış veya kısa süre içinde yapılacak işler dolayısıyla sözleşme sürseydi elde edeceği ücret isteme hakkını kaybetmesi ve ödemenin somut olayda hakkaniyete uygun olması birlikte değerlendirilir. Tutar, son beş yıllık faaliyetin yıllık komisyon veya diğer ödeme ortalamasını; daha kısa ilişkide ise o dönemin ortalamasını aşamaz. Müvekkilin haklı sebep oluşturan bir eylemi olmadan acentenin feshi veya acentenin kusuru nedeniyle sözleşmenin müvekkil tarafından haklı sebeple feshi hâlinde istemde bulunulamaz. İstemden önceden vazgeçilemez ve hak, sözleşme ilişkisinin sona ermesinden itibaren bir yıl içinde ileri sürülmelidir. Tek satıcılık ve benzeri tekel hakkı veren sürekli sözleşmelerde de hakkaniyete aykırı düşmedikçe bu hüküm uygulanır. (TTK m.122).

Taşıma ve Deniz Ticareti

Taşıma uyuşmazlığında taşımanın türü, teslim belgeleri, zararın meydana geldiği aşama ve uygulanacak özel hükümler birlikte incelenir. TTK m.875 kapsamındaki eşya taşımasında teslim alma ile teslim etme arasındaki zıya, hasar ve gecikme sorumluluğu değerlendirilirken gönderenin veya gönderilenin davranışı ile eşyanın özel ayıbının zarara etkisi de dikkate alınır. TTK m.886 uyarınca sınırlama hakkının kaybı için zarara kasten ya da pervasızca ve zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenen fiil veya ihmalin sebep olduğunun ispatı gerekir. Deniz ticareti ve deniz sigortası uyuşmazlıklarında TTK m.5/2 kapsamındaki mahkeme görevlendirmesi de ayrıca kontrol edilir. Her uluslararası sözleşmenin her taşımaya uygulanacağı varsayılmaz.

Sigorta Hukuku Uyuşmazlıkları

Sigorta uyuşmazlığında poliçenin kapsamı, talep edilen edim ve rizikoya ilişkin belgeler birlikte incelenir (TTK m.1401). 5684 sayılı Kanun m.30 kapsamında tahkimden yararlanma, kural olarak ilgili sigortacının sisteme üyeliğiyle bağlantılıdır; zorunlu sigortalarda üyelik aranmayan ayrım ayrıca gözetilir. Komisyona başvurmadan önce sigortacılık yapan kuruluşa gerekli başvurunun yapılması ve talebin kısmen veya tamamen olumsuz sonuçlandığının belgelenmesi ya da kanuni yanıt süresinde yazılı cevap verilmemesi gerekir. Mahkemeye veya tüketici hakem heyetine intikal etmiş uyuşmazlıklar için Komisyona başvuru yapılamaz. Karara itiraz ve temyiz koşulları, parasal sınırlar ve kanundaki istisnalar ayrıca kontrol edilir; her kararın temyize açık olduğu veya başvurunun mutlaka belirli sürede sonuçlanacağı söylenemez.

Çek Yasağı ve Karşılıksız Çek

Üzerinde yazılı düzenleme tarihine göre kanuni ibraz süresi içinde ibraz edilen çek hakkında “karşılıksızdır” işlemine sebebiyet veren kişinin ceza sorumluluğu, hamilin şikâyeti ve 5941 sayılı Kanun m.5 koşullarıyla değerlendirilir. Alacağın tahsili ile ceza ve çek yasağı süreci ayrı ayrı incelenmelidir. Karşılıksız kalan çek bedelinin, kanuni ibraz tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanuna göre ticari işlerde temerrüt faiz oranıyla hesaplanacak faiziyle birlikte tamamen ödenmesi hâlinde, yargılama sırasında davanın düşmesine; mahkûmiyet kesinleştikten sonra hükmün bütün sonuçlarıyla ortadan kaldırılmasına mahkeme karar verir. Şikâyetten vazgeçmede de m.6/1-2 uygulanır; ödeme veya tahsil, yasağın kendiliğinden kalktığı varsayımıyla ele alınmamalıdır.

TTK Tahkim ve Arabuluculuk

TTK m.4 ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır (TTK m.5/A). Özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğu bulunan ya da tahkim sözleşmesi olan hâllerde dava şartı arabuluculuk hükümleri uygulanmaz; özel hükümler saklıdır. Anlaşma sağlanamazsa son tutanağın aslı veya arabulucunun onayladığı örnek dava dilekçesine eklenir; diğer dava şartları da ayrıca değerlendirilir (6325 sayılı Kanun m.18/A).

Sıkça Sorulan Sorular

Ticari uyuşmazlıkta hangi mahkeme yetkilidir?

Önce uyuşmazlığın ticari dava niteliği ve görevli mahkeme belirlenir; aksine hüküm bulunmadıkça ticari davalara asliye ticaret mahkemesi bakar (TTK m.4 ve 5). Yer bakımından yetki ise ayrı değerlendirilir: davalının dava açıldığı tarihteki yerleşim yeri genel yetki kuralıdır; sözleşmenin ifa yeri ve şube işlemleri için öngörülen ek yetki koşulları ile tüzel kişilerin ortaklık/üyelik ilişkilerindeki kesin yetki ayrımı gözetilir (HMK m.6, 10 ve 14).

Ticari davada arabuluculuk zorunlu mu?

TTK m.4 ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır (TTK m.5/A). Özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğu bulunan ya da tahkim sözleşmesi olan hâllerde dava şartı arabuluculuk hükümleri uygulanmaz; özel hükümler saklıdır. Anlaşma sağlanamazsa son tutanağın aslı veya arabulucunun onayladığı örnek dava dilekçesine eklenir; diğer dava şartları da ayrıca değerlendirilir (6325 sayılı Kanun m.18/A).

Çek karşılıksız çıktı, nasıl tahsil ederim?

Önce çekin aslı, ibraz tarihi ve bankanın yaptığı işlem incelenir. İİK m.167 kapsamında takip imkânı ile 5941 sayılı Kanun m.5 kapsamındaki şikâyet ve ceza sorumluluğu ayrı koşullara tabidir. Tahsilat yapılması tek başına çek yasağının kendiliğinden kalktığı anlamına gelmez. Karşılıksız kalan bedelin m.6 uyarınca kanuni ibraz tarihinden itibaren hesaplanan ticari temerrüt faiziyle tamamen ödenmesi veya şikâyetten vazgeçilmesi durumunda, yargılamanın aşamasına göre mahkemenin düşme ya da kesinleşmiş hükmü bütün sonuçlarıyla ortadan kaldırma kararı vermesi söz konusudur.

Bayilik sözleşmesi sona erdi, denkleştirme tazminatı isteyebilir miyim?

Denkleştirme istemi her sözleşme sona erdiğinde kendiliğinden doğmaz. Müvekkilin acentenin bulduğu yeni müşterilerden sözleşme sonrasında da önemli menfaat sağlaması, acentenin, sözleşme ilişkisinin sona ermesi nedeniyle, işletmeye kazandırdığı müşterilerle yapılmış veya kısa süre içinde yapılacak işler dolayısıyla sözleşme sürseydi elde edeceği ücret isteme hakkını kaybetmesi ve ödemenin somut olayda hakkaniyete uygun olması birlikte değerlendirilir. Tutar, son beş yıllık faaliyetin yıllık komisyon veya diğer ödeme ortalamasını; daha kısa ilişkide ise o dönemin ortalamasını aşamaz. Müvekkilin haklı sebep oluşturan bir eylemi olmadan acentenin feshi veya acentenin kusuru nedeniyle sözleşmenin müvekkil tarafından haklı sebeple feshi hâlinde istemde bulunulamaz. İstemden önceden vazgeçilemez ve hak, sözleşme ilişkisinin sona ermesinden itibaren bir yıl içinde ileri sürülmelidir. Tek satıcılık ve benzeri tekel hakkı veren sürekli sözleşmelerde de hakkaniyete aykırı düşmedikçe bu hüküm uygulanır. (TTK m.122).

Sigorta tazminatı ödenmedi, ne yapmalıyım?

Sigorta uyuşmazlığında poliçenin kapsamı, talep edilen edim ve rizikoya ilişkin belgeler birlikte incelenir (TTK m.1401). 5684 sayılı Kanun m.30 kapsamında tahkimden yararlanma, kural olarak ilgili sigortacının sisteme üyeliğiyle bağlantılıdır; zorunlu sigortalarda üyelik aranmayan ayrım ayrıca gözetilir. Komisyona başvurmadan önce sigortacılık yapan kuruluşa gerekli başvurunun yapılması ve talebin kısmen veya tamamen olumsuz sonuçlandığının belgelenmesi ya da kanuni yanıt süresinde yazılı cevap verilmemesi gerekir. Mahkemeye veya tüketici hakem heyetine intikal etmiş uyuşmazlıklar için Komisyona başvuru yapılamaz. Karara itiraz ve temyiz koşulları, parasal sınırlar ve kanundaki istisnalar ayrıca kontrol edilir; her kararın temyize açık olduğu veya başvurunun mutlaka belirli sürede sonuçlanacağı söylenemez.

İlgili Çalışma Alanları

• Şirketler Hukuku
• Vergi Hukuku
• İş Hukuku
• Sigorta Hukuku
• Hakkımızda

Yasal Uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır.

İlçe Bazlı Hizmet Bölgelerimiz

Ticaret avukatı İstanbul arayışındaysanız İstanbul ticaret avukatı Av. Bilal Alyar bu alanda hizmet vermektedir. Ticaret avukatı hizmetimiz dava (litigation) ve işlem hukuku (transactional) alanlarını kapsar. İstanbul ticaret avukatı sayfamızdan ilçe bazlı hizmet ve 2026 ücret tarifesi için bilgi alabilirsiniz. İlgili konu için ayrıca İstanbul Şirket Avukatı sayfamızı da inceleyebilirsiniz.

Ticaret avukatı — Güncel Yargıtay 11. HD İçtihatları 2026

Aşağıdaki dört Yargıtay 11. Hukuk Dairesi kararı farklı ticari uyuşmazlıklara ilişkin örneklerdir. Her karar, somut olayın talepleri ve usul aşamasıyla birlikte okunmalıdır; başka bir dosyanın aynı sonucu alacağını göstermez.

1. Yargıtay 11. HD, 2025/3935 E. 2026/1074 K. (karar metni) (25.02.2026) — Limited Şirket Haklı Sebeple Fesih

Somut dosyada ilk derece mahkemesi, iki ortak arasındaki ağır husumet ve şirketin fiilen faal olmaması gibi tespitlerle ortağın çıkma istemini reddetmiş; şirketin fesih ve tasfiyesine karar vermiştir. Bölge Adliye Mahkemesinin istinafı esastan reddeden kararı, davacının temyizi üzerine Yargıtay tarafından onanmıştır. Tam metin.

2. Yargıtay 11. HD, 2025/3929 E. 2026/1128 K. (karar metni) (26.02.2026) — Genel Kurul Kararının İptali

Dosyada genel kurula sunulan finansal tablolar ile vergi dairesine sunulan tablolar arasındaki önemli farkların pay sahiplerinin kararını etkileyebileceği değerlendirilmiştir. Finansal tabloların onayı ile kârın dağıtılmayıp yedek akçeye ayrılması kararları iptal edilmiş; diğer iptal talepleri reddedilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesinin esastan ret kararı davacının temyizi üzerine onanmıştır. Tam metin.

3. Yargıtay 11. HD, 2025/6160 E. 2026/1115 K. (karar metni) (26.02.2026) — Müdür Sorumluluğu, Taşınmaz Devri

Bu dosyada petrol istasyonu faaliyetinin yürütüldüğü taşınmazın devri ve limited şirket yöneticisinin sorumluluğu tartışılmıştır. Bölge Adliye Mahkemesi, dolaylı zarar isteminde taşınmazın ortak adına değil şirket adına tescilinin talep edilebileceğini; davacının kendisi ve diğer pay sahipleri adına tescil taleplerinin bu nedenle reddedilmesi gerektiğini değerlendirmiştir. Şirket yönünden pasif husumet yokluğu ve diğer davalılar yönünden ret içeren karar Yargıtay tarafından onanmıştır. Bu sonuç, her şirket taşınmazı devri için tek tip bir yetki veya muvazaa kabulü değildir. Tam metin.

4. Yargıtay 11. HD, 2025/4233 E. 2026/1142 K. (karar metni) (26.02.2026) — Bayilik Sözleşmesi Feshi ve Tazminat

Bozmaya uyularak görülen bu dosyada, sözleşmedeki 30 günlük ihbar hükmü ve bilirkişi değerlendirmesi doğrultusunda gelir kaybı talebi kısmen kabul edilmiş; fazlaya ilişkin maddi tazminat ile manevi tazminat talebi reddedilmiştir. Yargıtay, uyulan bozma kararı ve delil değerlendirmesi yönünden Bölge Adliye Mahkemesinin kararını onamıştır. Karar, her bayilik ilişkisinde zarar hesabının 30 günle sınırlı olduğu anlamına gelmez. Tam metin.

Ticaret avukatı İstanbul — Uyuşmazlık Tipi Bazlı Hizmet

ticaret avukatı İstanbul Av. Bilal Alyar; (a) şirket kuruluşu, tür değiştirme, birleşme-bölünme; (b) genel kurul kararı iptali (TTK m.445-446); (c) haklı sebeple fesih ve tasfiye (TTK m.531, m.636); (d) pay devri, ortaklıktan çıkma-çıkarılma, ayrılma akçesi; (e) yönetim kurulu/müdür sorumluluk davaları (TTK m.553, m.626 ve m.644); (f) ticari sözleşmeler (bayilik, distribütörlük, franchise, acentelik); (g) cari hesap ve ticari alacak; (h) çek-kambiyo davaları; (i) haksız rekabet, ticari sır, rekabet yasağı konularında İstanbul ticaret avukatı olarak hizmet verir.

Ticaret avukatı İstanbul — Hizmet Verdiğimiz İlçeler

• Kadıköy Ticaret Avukatı
• Ataşehir Ticaret Avukatı
• Ümraniye Ticaret Avukatı
• Maltepe Ticaret Avukatı
• Pendik Ticaret Avukatı
• Kartal Ticaret Avukatı
• Beşiktaş Ticaret Avukatı
• Şişli Ticaret Avukatı
• Bakırköy Ticaret Avukatı
• Küçükçekmece Ticaret Avukatı
• Başakşehir Ticaret Avukatı
• Beylikdüzü Ticaret Avukatı

Ticaret avukatı Av. Bilal Alyar — 📞 0534 636 19 19 — İstanbul ticaret avukatı

İlgili Hukuki Konular

• Antalya Ticaret Avukatı: Ticaret Hukuku ve Şirketler Danışmanlığı
• Ticaret ve Şirket Avukatı: Şirketler Hukuku ve Ticari Danışmanlık
• Bursa Ticaret Avukatı: Ticaret Hukuku Danışmanlığı
• Varlık Barışı Rehberi 2026
• Vergi Borcu Yapılandırma Rehberi 2026