İş Sözleşmesinde Rekabet Yasağı TBK 444-447 2026
TBK 444-447, iş ilişkisi sona erdikten sonra işçinin işverenin müşteri çevresine ulaşma veya üretim sırlarını kullanma yoluyla rakip faaliyet göstermesini sınırlayan hukuki çerçeveyi düzenler. Rekabet yasağı sözleşmesi, hem işverenin meşru menfaatlerini korur hem de işçinin çalışma özgürlüğünü kısıtladığı için dar yorumlanır.
Geçerlilik Koşulları
Yazılı şekilde yapılmalı, işçinin müşteri çevresi, üretim sırları veya işverenin işleri hakkında bilgi edinme imkanı bulunmalı ve bu bilgilerin kullanımı işverene zarar verebilecek nitelikte olmalıdır. 18 yaşından küçükle rekabet yasağı sözleşmesi yapılamaz.
Sınırlandırmalar
Yasak yer, zaman ve konu bakımından sınırlanmalıdır. Yargıtay süre olarak en fazla 2 yıl uygun gördüğünü istikrarlı uygular; coğrafi sınır işçinin ulaşabileceği müşteri çevresiyle orantılı olmalıdır. Konu, işçinin çalıştığı sektör ve görev alanıyla sınırlıdır.
Cezai Şart
Sözleşmeye aykırılık halinde cezai şart geçerlidir; ancak TBK 182 uyarınca hakim aşırı cezai şartı indirebilir. Yargıtay içtihatlarıcezai şartın işçinin yıllık net ücretini aşmaması gerektiği yönünde içtihat geliştirmiştir.
Yasağın Sona Ermesi
İşverenin rekabet yasağında menfaati kalmamışsa veya sözleşmesinin fesih nedeni işverenin kusuruysa yasak otomatik sona erer. İşveren işçiye haklı neden olmadan fesih vermişse rekabet yasağı hakkını kaybeder.
Yargı Yolu ve Sonuçlar
İhlal halinde işveren ihtiyati tedbirle rakip faaliyetin durdurulmasını, cezai şart ve aşan zararın tazmini ile yasağın devamlılığını talep edebilir. Görevli mahkeme ticaret mahkemesi yerine iş mahkemesidir; Yargıtay Hukuk Genel Kurulu bu yönde kesin ilke kararı vermiştir.
Sıkça Sorulan Sorular
Her işçiye rekabet yasağı konulabilir mi?
Hayır; sadece üretim sırrı veya müşteri çevresine vakıf olan nitelikli pozisyonlarda geçerlidir.
Cezai şart indirilir mi?
Orantısız yüksek cezai şart hakim tarafından hakkaniyete göre indirilir (TBK 182).
Yasak kaç yıl uygulanabilir?
Azami 2 yıl kabul edilir; daha uzun süre istisnai ve gerekçeli hallerde mümkündür.
Yabancı şirkete geçiş yasak kapsamında mı?
Faaliyet alanı ve coğrafya sözleşmedeki tanımla örtüşüyorsa evet; aksi halde hayır.
Güncel Yargı Kararları ve Emsal İçtihatlar
Yargıtay içtihatları
Konu: Rekabet yasağı sözleşmesinde cezai şart indirimi
İş sözleşmesi sonrası rekabet yasağını ihlal eden yönetici aleyhine açılan cezai şart davasında, sözleşmede kararlaştırılan miktarın işçinin iki yıllık net ücretinin 3 katına ulaşması aşırı bulunmuştur. Daire TBK 182 uyarınca cezai şartın bir yıllık ücret düzeyine indirilmesi gerektiğine karar vermiştir.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu içtihatları
Konu: Rekabet yasağı davasında görevli mahkeme
HGK, rekabet yasağı sözleşmesinden doğan ihtilaflarda görevli mahkemenin iş mahkemesi olduğuna kesin ilke kararı vermiştir. Daha önce ticaret mahkemesi kabul eden görüşlerden dönülmüş; iş ilişkisinin devamı sırasında veya sonrasındaki rekabet davalarının iş mahkemesinde görüleceği tespit edilmiştir.
Şehir Bazlı İş Hukuku Hizmetleri
Video Kaynak
İş hukukuyla ilgili güncel bilgi videolarımız için @bilalalyar YouTube kanalını takip edebilirsiniz.
Son güncelleme: 17 Nisan 2026 — 4857 sayılı İş Kanunu, 6356 sayılı Sendikalar ve TİS Kanunu, 5510 sayılı Kanun, 6331 sayılı İSG Kanunu ve 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu çerçevesinde güncel Yargıtay içtihatlarıve HGK içtihatlarıyla düzenlenmiştir.