Komşu Hukuku ve Tasarruf Sınırları TMK 737 2026
TMK 737 komşuluk hukukunu düzenleyerek taşınmaz malikinin komşularına zarar verecek tasarruflardan kaçınma yükümlülüğünü öngörür. Bu kural; gürültü, duman, koku, sarsıntı, toz, rutubet gibi sınır aşan etkilerin sınırlandırılmasını amaçlar.
Tasarruf Yetkisinin Sınırı
Malikin mülkiyet hakkı mutlak olmayıp komşuya taşkın zarar verecek tasarruflardan kaçınmakla sınırlıdır. Objektif ölçütler ve yerel adetler dikkate alınır; meşru kullanım sınırını aşan tüm tasarruflar yasak kapsamında değerlendirilir.
Taşkınlık Halleri
Gürültü (yüksek ses, müzik, makine), koku (hayvan, restoran, fabrika), duman (kömür, ateş), sarsıntı (inşaat, ağır makine) başlıca taşkınlık halleridir. Ağaç dalları, kök ve meyvelerle ilgili hükümler (TMK 740) de komşu hukuku kapsamındadır.
Haksız Fiil Sorumluluğu
Komşusuna zarar veren tasarruflar TBK 49 haksız fiil hükümlerine tabidir. Zarar kusurlu olmasa dahi malikin sorumluluğu söz konusu olabilir; objektif sorumluluk ilkesi gelişen içtihada göre genişlemektedir.
El Atmanın Önlenmesi
Komşu, taşkın kullanımın sona erdirilmesi için el atmanın önlenmesi davası açabilir. Maddi ve manevi tazminat da ek talep olarak istenebilir. Görevli mahkeme ortaklar arasındaki uyuşmazlıklarda sulh hukuk, genel haksız fiil davalarında asliye hukuk mahkemesidir.
Uygulama Örnekleri
Apartman üst katındaki su akıntısı, işletmenin havalandırma kokusu, komşu arsadaki köpek gürültüsü, kış bahçesi uzantısı en sık karşılaşılan komşu hukuku uyuşmazlıklarıdır. Yargıtay içtihatlarıve kararları bu alanda istikrarlı içtihat oluşturmuştur.
Sıkça Sorulan Sorular
Komşu taşkınlık ispatı nasıl yapılır?
Ölçüm raporları (gürültü desibel), tanık beyanları, bilirkişi incelemesi ve belediye şikayet kayıtları delildir.
Endüstriyel işletmenin kokusu komşulukta engellenebilir mi?
Taşkınlık düzeyi aşılıyorsa el atmanın önlenmesi ve tazminat davaları açılabilir.
Belediyeye şikayet zorunlu mu?
Zorunlu değildir ancak idari çözüm öncelikle denenmeli; etkili olmazsa yargı yoluna gidilir.
Kiracıya karşı dava açılabilir mi?
Zarar veren kişiye karşı dava açılır; kiracı ve ev sahibi birlikte sorumlu olabilir.
Güncel Yargı Kararları ve Emsal İçtihatlar
Yargıtay içtihatları
Konu: Ortak alanın işgali ve el atmanın önlenmesi
Apartman bahçesinde kat malikinin inşa ettiği bahçıvan kulübesi ortak alan işgali olarak değerlendirilmiştir. Daire, diğer kat maliklerinin oybirliği olmadan ortak alana müdahalenin kabul edilemeyeceği ve yapının taşınmasına karar verilmesi gerektiği yönünde hüküm kurmuştur.
Karar detayı için Mevzuat ve İçtihat Bilgi Bankası
Yargıtay içtihatları
Konu: Aidat borcunda yönetici tarafından icra takibi
Kat malikinin aidat borcunu ödememesi halinde yönetici ilamsız icra takibi başlatmıştır. Daire KMK 20 kapsamında yönetici yetkisinin sınırlarını ve ihtara gerek bulunmadığını teyit etmiş; aylık %5 gecikme tazminatı ile birlikte alacağın tahsiline karar vermiştir.
Karar detayı için Mevzuat ve İçtihat Bilgi Bankası
Şehir Bazlı Gayrimenkul Hukuku Hizmetleri
Video Kaynak
Gayrimenkul hukuku videolarımız için @bilalalyar YouTube kanalını takip edebilirsiniz.
Son güncelleme: 17 Nisan 2026 — 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu, 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Kanunu, 6098 sayılı TBK, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu, 3194 sayılı İmar Kanunu ve 4721 sayılı TMK çerçevesinde güncel Yargıtay 1, 3, 5, 6, 15, ve HGK içtihatlarıyla düzenlenmiştir.
İlgili Mevzuat ve Yararlı Kaynaklar
| Mevzuat | Konu | Madde Atfı |
|---|---|---|
| 4721 SK — TMK | Türk Medeni Kanunu — Aile hukuku | m.118-494 |
| TMK m.161-166 | Boşanma sebepleri | Özel ve genel sebepler |
| TMK m.166/3 | Anlaşmalı boşanma | Min. 1 yıl evlilik |
| TMK m.174-175 | Tazminat ve yoksulluk nafakası | Kusur analizi |
| TMK m.182 | Velayet | Çocuğun üstün yararı |
| TMK m.202-232 | Mal rejimi — edinilmiş mallara katılma | Katılma alacağı, değer artış payı |
| TMK m.282-301 | Soybağı | Tanıma, babalık, ret |
| TMK m.305-320 | Evlat edinme | Küçük ve ergin |
| TMK m.396-494 | Vesayet | Kısıtlama, vasi, kayyım |
| 6284 SK | Ailenin korunması | Koruma ve önleyici tedbirler |
| 5718 SK — MÖHUK | Yabancı karar tanıma-tenfiz | m.50-59 |
| 4787 SK | Aile Mahkemeleri | Pedagog/psikolog/sosyal çalışmacı |
| HMK m.12 | Aile mahkemesi yetkisi | Yerleşim yeri / son 6 ay |
| İİK m.38, 344 | İlam ve tazyik hapsi | Nafaka tahsili |
| AİHS m.8 | Özel hayat ve aile yaşamına saygı | İnsan hakları çerçevesi |
Başvurulacak Kurumlar
- Aile Mahkemesi — boşanma, velayet, nafaka, mal rejimi, evlat edinme, soybağı
- Sulh Hukuk Mahkemesi — vesayet, kayyım, tereke
- Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü — sosyal inceleme, koruma
- Nüfus Müdürlüğü — tanıma, boşanma tescili
- Noter — evlilik sözleşmesi, vekalet
- Arabuluculuk Daire Başkanlığı — ihtiyari aile arabuluculuğu
- BAM Hukuk Daireleri / Yargıtay Hukuk Genel Kurulu — kanun yolu
Genel bilgilendirme niteliğindedir; somut dosyanız için uzman değerlendirmesi gereklidir.
Resmi Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Yargıtay Karar Arama (karararama.yargitay.gov.tr)
- UYAP Vatandaş Portalı (uyap.gov.tr)
- İstanbul Barosu (istanbulbarosu.org.tr)
- T.C. Adalet Bakanlığı (adalet.gov.tr)
- Türkiye Barolar Birliği (barobirlik.org.tr)
Hazırlayan Hukuku
Av. Bilal ALYAR — İstanbul Barosu Sicil No: 54965
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde ilgili mevzuat çerçevesinde bilgilendirme alınması yararlı olabilir.