Tedbir blokesi; hukuk yargılamasında HMK m.389 ihtiyati tedbir veya ceza yargılamasında CMK m.128 elkoyma kararı ile uygulanır. Her ikisinin kaldırma yolu, süreleri ve mercii farklıdır.
Kararda hangi tedbir yazıyor? Elinizdeki kararda HMK kapsamında ihtiyati tedbir belirtiliyorsa HMK bölümünü; CMK kapsamında elkoyma belirtiliyorsa CMK bölümünü okuyun. Kararın dayanağı açık değilse yalnız “bloke” sözcüğünden hareketle yol seçmeyin; önce kararın gerekçesine bakın.
İçindekiler
Elinizdeki kayıtları bir araya getirin. Sizde varsa şu kayıtları ayrı ayrı saklayın:
- Tedbire ilişkin karar ve gerekçesi.
- IBAN ve hesap bilgileriyle birlikte banka hesap özeti veya PDF ekstresi.
- WhatsApp, Telegram, Instagram ya da e-posta yazışmalarının PDF çıktıları.
- Olayın tarih ve saat sırasını gösteren notlarınız.
HMK m.389 İhtiyati Tedbir
Hak kaybını önleyen ihtiyati tedbir kararı; teminat karşılığı verilir. Karara itiraz HMK m.394 kapsamında 1 hafta içinde aynı mahkemeye. Tedbir kararının uygulanması, kararın tedbir isteyene tefhim veya tebliğinden itibaren bir hafta içinde talep edilmezse tedbir kendiliğinden kalkar (HMK m.393/1); dava açılmadan önce verilen tedbirde uygulama talebinden itibaren iki hafta içinde esas dava açılmazsa tedbir yine kendiliğinden kalkar (HMK m.397/1).
CMK m.128 Elkoyma
Elkoymaya CMK m.128/9 uyarınca hâkim karar verir. Savcının yazılı emriyle elkoyma ve 24 saat içinde hâkim onayı yalnız m.128/A’daki suç ve koşullarda söz konusudur. Hâkim kararına itiraz, CMK m.268/1 uyarınca kararın öğrenilmesinden itibaren iki hafta içinde yapılır.
Kaldırma Sebepleri
(i) Sürenin dolması; (ii) hakim onayının alınmaması; (iii) itirazın kabulü; (iv) kovuşturmaya yer olmadığı; (v) beraat; (vi) teminat verilmesi (HMK).
Pratik Adımlar
Karar gerekçesini al → süreleri kontrol et → uygun mercie itiraz/kaldırma talebi → karar takibi → tedbir kalkarsa banka yazısı ile bakiye serbest.
Sıkça Sorulan Sorular
Teminat yatırarak tedbiri kaldırabilir miyim?
HMK m.395 uyarınca, aleyhine tedbir verilen veya tedbir uygulanan kişi mahkemece kabul edilecek teminatı gösterirse mahkeme tedbirin değiştirilmesine veya kaldırılmasına karar verebilir.
Acil ihtiyaç halinde maaş çekebilir miyim?
Maaş ve ücretin İİK m.83 uyarınca ancak kısmen haczedilebilmesi ile tedbir kararının kapsamı birlikte değerlendirilir; gerekirse mahkemeye dilekçe ile başvuru.
İlgili Rehberler
Tedbir Blokesi başlığı altında ele alınan vaka tipinde mağdurun başvurabileceği hukuki yollar; ceza hukuku, özel hukuk, idari hukuk ve icra hukuku boyutlarıyla aynı anda değerlendirilmektedir. 2026 yılı itibarıyla Türk hukukunda bu vaka tipi için uygulanan temel mevzuat CMK m.128, 5549 SK, HMK m.389 çerçevesinde şekillenmektedir. Sürecin etkin yönetilmesi için her bir hukuki yolun süresi, koşulları ve birbiriyle ilişkisi mağdur tarafından — ya da hukuki destek alan vekil aracılığıyla — birlikte planlanmalıdır. Erken aşamada eldeki kayıtların korunması yararlıdır; izlenecek yol ve süre, işlemin niteliğine ve delillere göre belirlenir. Erken delil tespiti, banka hareketlerinin ekran görüntülenmesi, yazışmaların PDF olarak arşivlenmesi, IBAN ve hesap numaralarının kayıt altına alınması, telefon numaralarının ekran görüntüsüyle saklanması ve mümkünse karşı tarafla yapılan tüm iletişimin noter onaylı tespitinin yapılması süreç açısından kritik önemdedir. Hukuki Muhakemeler Kanunu (HMK) m.400 vd. uyarınca dava açılmadan önce delil tespiti, esas hakkındaki davaya bakacak mahkemeden veya incelenecek şeyin bulunduğu yer sulh mahkemesinden istenebilir (HMK m.401/1). Tedbir blokesi bulunması, fiilin nitelikli dolandırıcılık sayılacağı anlamına gelmez. Bilişim sisteminin dolandırıcılıkta araç olarak kullanılıp kullanılmadığı TCK m.158/1-f yönünden somut olayda incelenir. TCK m.158/1-f kapsamında “bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle” işlenen dolandırıcılık fiili nitelikli hâl olarak değerlendirilmekte ve hapis cezasının alt sınırı dört yıl, üst sınırı on yıl olup adli para cezasının miktarı suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz. Sosyal medya, mesajlaşma uygulaması, sahte site veya uygulama kullanımı tek başına her olayda TCK m.158/1-f sonucunu doğurmaz; bilişim sisteminin hileli fiilde araç olarak kullanılıp kullanılmadığı somut olaya göre değerlendirilir. Yanlış IBAN’a havale veya dolandırıcılıkta bankanın sorumluluğu; bankanın somut işlemdeki davranışı, sözleşme ilişkisi, kusur ve zararla bağlantı incelenerek değerlendirilebilir. Alıcı bankanın sorumluluğu her havalede kendiliğinden doğan bir sorumluluk olarak değil, somut ihlal, kusur ve illiyet bağına göre değerlendirilir. Şikayet ve dava dilekçesinin hukuki etkinliği, dilekçenin teknik kalitesine doğrudan bağlıdır. HMK m.119 uyarınca dava dilekçesinde bulunması zorunlu unsurlar (taraflar, talep, hukuki sebep, deliller, vakıalar) tam ve eksiksiz biçimde yer almalıdır. Şikayet dilekçesinde ise CMK m.158 çerçevesinde failin bilinmesi durumunda kimliği, fiilin işleniş biçimi, suça konu mal/menfaat, delil dayanakları ve mağdurun talebi açıkça belirtilmelidir. 5549 sayılı Kanun’un 19/A maddesi ile Bakana verilen işlemin ertelenmesi yetkisi (MASAK Başkanlığı yalnızca şüpheyi teyit/analiz eder, karar Bakana aittir), suç gelirlerinin aklanmasının ve terörün finansmanının önlenmesi amacıyla şüpheli işlem bildiriminin ardından uygulanabilmektedir. Erteleme süresi 7 iş günüdür; bu süre içinde savcılık soruşturması veya ayrı bir CMK tedbiri (ör. sulh ceza hakimliği kararıyla el koyma) devreye girebilir. Bloke kaldırma sürecinde mağdurun yapması gereken; gelir kaynağını ispatlayan belgelerle (maaş bordrosu, vergi beyannamesi, kripto borsa işlem dökümleri, P2P işlem geçmişi) MASAK ve ilgili savcılığa başvuru yapmak ve dosyada müşteki/şüpheli sıfatını netleştirmektir. 2026 yılında MASAK uygulamasında öne çıkan bir nokta, kripto varlık hizmet sağlayıcılarının (KVHS) 7518 sayılı Kanun ile getirilen lisans rejimi kapsamında SPK denetimine alınmış olması ve şüpheli işlem bildirim yükümlülüğünün artmasıdır. Mağdurların P2P işlemlerini önceden belgelendirmesi (taraf kimlikleri, miktar, tarih, kullanılan platform), kaldırma talebinde fonun kaynağının açıklanmasını kolaylaştırır. Tazminat talebi hesaplanırken üç ana kalem birlikte değerlendirilir: (1) doğrudan zarar (kaybedilen tutar, banka masrafları, dava harç-masrafları), (2) yoksun kalınan kâr (kayıp süresince elde edilemeyen makul kazanç) ve (3) manevi zarar (TBK m.58 çerçevesinde kişilik haklarına saldırı, itibar zedelenmesi, psikolojik etkilenme). Manevi tazminatın belirlenmesinde uygulamada tarafların ekonomik ve sosyal durumu, fiilin ağırlığı, tarafların kusur oranı ve hakkaniyet ilkesi birlikte gözetilmektedir. Talep edilebilecek faiz türü, başlangıcı ve oranı alacağın hukuki niteliğine göre belirlenir. Kanuni faiz ve temerrüt faizi bakımından 3095 sayılı Kanun m.1-2 esas alınır. Ticari işlerde m.2’deki koşullar varsa TCMB kısa vadeli avans faizi istenebilir; ilgili dönemin oranı ayrıca kontrol edilmelidir. Senaryo 1 — Sahte Dekont: Mağdur, P2P işleminde alıcının kendisine sahte havale dekontu göndermesi ve mağdurun bu dekonta güvenerek kripto varlığı transfer etmesi sonucu zarara uğramaktadır. Bu vaka tipinde fiilin TCK m.157 veya m.158/1-f kapsamında kalacağı, bilişim sisteminin hileli davranışta araç olarak kullanılıp kullanılmadığına göre somut olayda belirlenir. Banka kayıtlarının dakika düzeyinde temin edilmesi, IBAN sorgusu ve karşı taraf hesabının bloke edilmesi süreçleri eş zamanlı yürütülmelidir. Senaryo 2 — IBAN veya hesap bilgilerinin kullanılması: Hesabın üçüncü kişilerin işlemlerinde kullanılması ya da hesap bilgilerinin rıza dışında ele geçirilmesi, tek başına TCK m.158/1-l uygulanacağı anlamına gelmez. Hesabın dolandırıcılıkta nasıl kullanıldığı, hesap sahibinin bilgisi ve kastı somut olayda incelenir. Banka veya kredi kurumunun dolandırıcılıkta araç olarak kullanılması m.158/1-f; kişinin kendisini kamu görevlisi ya da banka, sigorta veya kredi kurumu çalışanı olarak tanıtması veya bu kurumlarla ilişkili olduğunu söylemesi m.158/1-l kapsamında değerlendirilir. Hesap üzerindeki tedbirin dayanağı ve kaldırma mercii ayrıca saptanmalıdır. Senaryo 3 — Sahte Yatırım Sitesi: Sosyal medya reklamı veya Telegram/WhatsApp grubu üzerinden yönlendirilen sahte yatırım sitelerinde mağdurun büyük tutarlar yatırması sonrası para çekememe sorunu gündeme gelmektedir. İzinsiz sermaye piyasası faaliyetlerinin internet aracılığıyla yürütüldüğü tespit edildiğinde, 6362 sayılı Kanun m.99/3 uyarınca ilgili yayınların içeriğinin çıkarılmasına ve/veya erişimin engellenmesine Sermaye Piyasası Kurulu karar verir; karar uygulanmak üzere Erişim Sağlayıcıları Birliğine gönderilir. tedbir blokesi kapsamındaki taleplerde zamanaşımı süreleri büyük önem taşımaktadır. Ceza zamanaşımı: TCK m.66/1 uyarınca beş yıldan fazla ve yirmi yıldan az hapis cezasını gerektiren suçlarda on beş yıl, beş yıldan fazla olmamak üzere hapis veya adli para cezasını gerektiren suçlarda sekiz yıldır; süre belirlenirken kanundaki cezanın yukarı sınırı ve dosyadaki delillere göre nitelikli haller de göz önünde bulundurulur (m.66/3-4). Tazminat zamanaşımı: TBK m.72 uyarınca haksız fiilden doğan tazminat alacağı, zararı ve faili öğrenmeden itibaren 2 yıl ve her halükarda fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren 10 yıl içinde zamanaşımına uğramaktadır. İdari tedbire itiraz: İYUK m.7 uyarınca idari işlemlere karşı 60 günlük dava açma süresi söz konusudur. Bu sürelerin kaçırılması hak kaybına yol açabileceğinden, mağdurun fiili öğrenir öğrenmez harekete geçmesi önemlidir. Yargısal çözüm yolları yanında, uyuşmazlığın türüne göre arabuluculuk (6325 sayılı HUAK kapsamında ihtiyari arabuluculuk veya ilgili kanunlarda öngörülen hâllerde dava şartı arabuluculuk (HUAK m.18/A)), tahkim (HMK m.407 vd.) ve uzlaşma (CMK m.253 vd.) yolları gündeme gelebilmektedir. Tüketici uyuşmazlığı niteliğinde ise Tüketici Hakem Heyetleri ve Tüketici Mahkemeleri başvurulabilecek mercilerdir. Uyuşmazlığın yurt dışı boyutu varsa Hague Sözleşmeleri, MÖHUK ve ikili adli yardım sözleşmeleri çerçevesinde yargı yetkisi ve uygulanacak hukuk meselelerinin önceden değerlendirilmesi gerekmektedir. Soru 1: Şikayetçi olduktan sonra paramı geri alabilir miyim? Şikâyet tek başına paranın iadesini sağlamaz. CMK m.128 kapsamındaki banka hesabına elkoymaya hâkim karar verir (m.128/9). m.128/A’da sayılan suç ve koşullarda hesabın geçici askıya alınması ve suça konu menfaate elkoyma usulleri ayrıca düzenlenir; tedbir, iade sonucunu tek başına garanti etmez. Soru 2: Karşı tarafın yurt dışında olması durumunda ne yapılır? Bu durumda öncelikle Türkiye’de soruşturma açılması ve dosyanın Adli Yardım Sözleşmeleri çerçevesinde ilgili ülkeye iletilmesi gündeme gelmektedir. Avrupa Konseyi Adli Yardım Sözleşmesi, Hague Sözleşmeleri ve ikili anlaşmalar çerçevesinde mağdurun talepleri yurt dışında da takip edilebilmektedir. Kripto varlıklar söz konusu ise borsa kayıtları üzerinden işlem zincirinin (transaction trace) takibi mümkündür. Soru 3: Banka sorumluluğu hangi durumlarda doğar? Önce ilgili banka işlemi, müşteri sözleşmesi, işlem kayıtları ve bankaya yüklenebilecek somut bir ihlal incelenir. 5549 sayılı Kanun m.3 müşterinin tanınmasını, m.4 ise yükümlünün şüpheli işlemi Başkanlığa (MASAK) bildirmesini düzenler; bu hükümler tek başına her havalede banka için otomatik tazminat sonucu doğurmaz. Bankaya karşı talepte, somut olaya göre TBK m.49’daki haksız fiil veya sözleşme ilişkisi varsa TBK m.112’deki borca aykırılık koşulları ile zarar ve nedensellik bağı değerlendirilir. Soru 4: Sigorta poliçesi kapsamında değerlendirilebilir mi? Ferdi kaza, siber sigorta, banka kart sigortaları ve bazı işyeri sigortalarında “kart bilgilerinin çalınması” ya da “siber dolandırıcılık” özel olarak teminat altına alınmış olabilmektedir. Mağdurun mevcut sigorta poliçelerini sigortacısıyla birlikte değerlendirmesi tavsiye edilmektedir. Soru 5: Süreç ne kadar sürer? Soruşturma, kovuşturma, özel hukuk davası ve kanun yolu aşamalarının süresi dosyaya göre değişir. İşlem kayıtları, deliller, taraf sayısı ve uygulanacak usul incelenmeden güvenilir bir toplam süre veya ortalama verilemez. Gecikmenin hak kaybı yaratabileceği tedbir talepleri ayrıca değerlendirilmelidir. Tedbir Blokesi kapsamındaki bir vakanın çözümü için mağdurun erken hareket etmesi, eş zamanlı olarak ceza şikayeti, idari bildirim, ihtiyati tedbir/haciz ve tazminat sürecini birlikte yürütmesi en etkin sonucu vermektedir. Mağdurun, vaka türünün doğru tespitiyle başlayan bir hukuki destek alması süreç açısından belirleyicidir.Tedbir Blokesi — 2026 Genel Çerçeve ve Hukuki Nitelendirme
Adım Adım Hukuki Yol Haritası
İlgili Mevzuat Haritası — 2026 Güncel
Mevzuat İlgili Hüküm Pratik Uygulama 5237 sayılı TCK m.157, 158, 158/1-f, 158/1-l, 220, 243, 244, 245, 245/A Dolandırıcılık, bilişim suçları, örgütlü işlenme 5271 sayılı CMK m.128, 134, 158, 161, 234, 268 El koyma, dijital delil, şikayet, müşteki hakları 5549 sayılı Kanun m.4, 13, 19/A Şüpheli işlem bildirimi; yükümlülük ihlalinde idari para cezası; işlemlerin ertelenmesi 6362 sayılı SPK Kanunu m.35/B, 99 vd., 7518 ile eklenen kripto hükümleri Kripto varlık hizmet sağlayıcıları lisans rejimi 6098 sayılı TBK m.49, 58, 77 Haksız fiil, manevi tazminat, sebepsiz zenginleşme 6100 sayılı HMK m.119, 220, 389-394, 400 vd. Dava şartı, belge ibrazı, ihtiyati tedbir, delil tespiti 2004 sayılı İİK m.83, 89, 257 vd. Haciz, üçüncü kişide haciz, ihtiyati haciz 5651 sayılı Kanun m.8, 8/A, 9/A (koşullarıyla); m.9 iptal İlgili hükmün koşullarına göre içerik çıkarma veya erişim engelleme; m.9/A yalnız özel hayatın gizliliği içindir. Genel kişilik hakkı başvurusu iptal edilen m.9’a dayandırılamaz. 6698 sayılı KVKK m.7, 11, 14, 17, 18 Kişisel veri silme, hukuka aykırı işleme, bildirim Uygulamadaki Genel Kabul
Dilekçe Hazırlanırken Dikkat Edilmesi Gereken Unsurlar
MASAK Blokesi ile İlişki ve Çözüm Yolları
Tazminat Hesabı ve Maddi-Manevi Boyut
Pratik Vaka Senaryoları
Zamanaşımı ve Hak Düşürücü Süreler
Alternatif Çözüm Yolları
Sık Karşılaşılan Sorular ve Detaylı Cevaplar
Yol Haritasının Özeti
