Yedek Subay ve Geçici Göreve Alınma Prosedürü (2026)

Yedek subaylar; askerlik hizmetini tamamlamış ancak seferberlik, olağanüstü hal veya özel durumlarda yeniden göreve çağrılabilecek personeldir. 7179 sayılı Askeralma Kanunu kapsamında düzenlenmiştir. Celp ve sevke ilişkin duyurular Bakanlıkça, TRT ve diğer ulusal yayın yapan televizyon/radyo kanalları ile Bakanlığın resmî internet sitesi ve e-Devlet üzerinden ilan edilir; bu duyuru yükümlülere tebliğ yerine geçer (7179 m.27).

Yedek Subay Statüsü

Yedek subay olarak askerlik hizmetini tamamlayanlar terhisten sonra yedeklik dönemine geçer ve yedek subay statüsünü korur. Seferberlik ve savaş hâlinde yedek subaylar, rütbelerine göre belirlenen yaş sınırı içinde göreve çağrılabilir.

Yedek Subaylıkta Yaş Sınırı ve Seçim Şartları (7179 sayılı Askeralma Kanunu)

“Yedek subaylıkta yaş sınırı var mı” sorusunun cevabı tek bir rakam değildir; kanun sınırı atıf yoluyla belirler. 7179 sayılı Askeralma Kanunu m.50: “Yedek personelden; yedek subay ve yedek astsubaylara 5434 sayılı Kanun, uzman erbaşlara 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu hükümleriyle belirlenen yaş sınırları esaslarına göre, erbaş ve erlere ise askerlik çağının sonuna kadar yükümlülük verilebilir.”

Bunun üç pratik sonucu vardır:

• Yedek subay ve yedek astsubaylar bakımından ölçüt, 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu’ndaki yaş haddi esaslarıdır; sınır rütbeye göre değişir, herkes için tek bir yaş yoktur.
• Erbaş ve erlerde ölçüt farklıdır: yükümlülük askerlik çağının sonuna kadar verilebilir.
• Askerlik çağının kendisi de sabit değildir: m.5/10 uyarınca askerlik çağı, Cumhurbaşkanınca beş yıla kadar uzatılabilir veya kısaltılabilir.

Askerlik çağı ve hizmet süresi

m.5/1’e göre askerlik çağı yoklama, muvazzaflık ve yedeklik olmak üzere üç döneme ayrılır. “Yedeklik dönemi”, terhisten sonra da devam eden ve sefer görev emri verilebilen dönemdir; bu nedenle terhis, yükümlülüğün tamamen sona ermesi anlamına gelmez.

Hizmet süresi erbaş ve erler için altı ay, yedek subay ve yedek astsubaylar için on iki aydır. Bu süreler ihtiyaca göre Cumhurbaşkanı kararıyla bir katına kadar artırılabilir veya yarısına kadar azaltılabilir; ancak belirlenen süre altı aydan az olamaz. Yedek subay ve yedek astsubay yetiştirme süreleri ise Bakanlıkça belirlenir.

Kim yedek subay adayı olur?

m.7 ölçütü nettir: dört yıl veya daha fazla süreli yükseköğretim kurumlarından mezun olanlar ile yetkili makamlarca dengi kabul edilen yurt dışı öğrenim kurumu mezunlarından, Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyaç miktarı kadarı yedek subay adayı olarak ayrılır.

Belirleyici olan diploma değil ihtiyaçtır: ihtiyaç miktarından fazla olan yükümlülerden istekli olanların ihtiyaç kadarı yedek astsubay, diğerleri erbaş ve er olarak hizmetini yerine getirir. Ayrılmada öncelikle TSK’nın ihtiyacı, ardından yükümlülerin istekleri dikkate alınır. Bu nedenle dört yıllık fakülte mezunu olmak yedek subaylığı garanti etmez.

Kanun ayrıca yedek subay veya yedek astsubay olmaya engel hâlleri ayrı bir maddede (m.33) düzenler; adaylık sürecinde bu engel haller ayrıca değerlendirilir.

Mevzuat metni: 7179 sayılı Askeralma Kanunu.

Seferberlik ve Celp

Savaş, savaş tehlikesi, genel veya kısmi seferberlik ilanı ile yedek subaylar göreve çağrılır. Seferberlik ilanında yedek personel, ilan saatinden başlayarak altı saat içinde askerlik şubesine başvurmak ya da kırk sekiz saat içinde birliğine kendiliğinden katılmak zorundadır (7179 m.56). Mazeretler ilgili askerlik şubelerine bildirilir.

Geçici Görev Uygulamaları

Seferberlik dışında, barış zamanında tatbikat veya eğitim amacıyla geçici görevlendirmeler yapılabilir; bu görevlendirme en fazla kırk beş gün sürebilir, seferberlik veya savaş hâlinde bu süre Cumhurbaşkanınca gerektiği kadar uzatılabilir (7179 m.51). Silah altına alınma süresince yapılacak ödemeler 7179 sayılı Kanun ve ilgili mevzuata göre belirlenir; işçinin iş sözleşmesine etkisi aşağıda İş Kanunu m.31 başlığında açıklanmıştır.

İş Yerinde Koruma

4857 sayılı İş Kanunu m.31, askerlik ve iş sözleşmesi ilişkisini iki ayrı durumda düzenler. Manevra veya kısa süreli silah altına alınma gibi muvazzaf askerlik dışındaki ödevlerde iş sözleşmesi, işten ayrılma gününden başlayarak iki ay (en az bir yıl kıdemi olan işçide her fazla yıl için iki gün eklenerek, en çok doksan gün) askıda kalır; bu sürede ücret işlemez, sözleşme ancak sürenin sonunda feshedilmiş sayılır. Yedek subaylık dâhil muvazzaf askerlik hâlinde ise Yargıtay uygulamasına göre sözleşme kendiliğinden askıya alınmaz; işçi askerlik nedeniyle sözleşmeyi feshedip kıdem tazminatını alabilir ve askerlik bitiminden itibaren iki ay içinde başvurursa işveren onu eski veya benzeri işte boş yer varsa derhal, yoksa boşalacak ilk işe öncelikle almak zorundadır (m.31/son). İşveren bu yükümlülüğü yerine getirmezse işçiye üç aylık ücret tutarında tazminat öder; ancak askerlik dönüşü işe alınmayan işçi işe iade davası açamaz.

Devlet Memuru İseniz: İzinli Sayılma ve Görevine Dönüş

Devlet memuru olan yedek personel silahaltına alındığında, silahaltında bulunduğu sürece 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu gereğince izinli sayılır. Seferberlik veya savaş hâli sona erdiğinde ya da barış zamanındaki seferberlik tatbikatı veya ferdî seferberlik eğitimi biten memur, önceden görev yaptığı memuriyetin eşitine geri döner (7179 m.53/1). İşçi statüsündeki yedek personel içinse yukarıdaki 4857 sayılı İş Kanunu m.31 hükümleri uygulanır (7179 m.53/2).

Malüliyet ve Tazminat

Yedek subay görevi sırasında yaralanma veya şehit olma halinde aynı haklar geçerli olur. Vazife malülü ve harp malülü statüleri uygulanır; yakınlara ait maaş ve tazminat hakları doğar.

Sıkça Sorulan Sorular

Yedek subay olduğum halde çağrılmadım, haklarım saklı mı?

Evet, yedek subay statünüz devam eder; seferberlik veya özel durumlarda çağrılabilirsiniz.

Celp dışında göreve çağrıldım, reddedebilir miyim?

Eğitim amaçlı celp için red zorlaşır; sağlık veya ağır mazeret halinde yazılı başvuru yapılabilir.

Geçici göreve çağrılınca iş yerine nasıl haber vereceğim?

Celp emri işverene ibraz edilir; 4857 sayılı İş Kanunu m.31 hükümleri uygulanır.

Yaş sınırı dolunca yedek subay statüsü biter mi?

Yedek subaylara yükümlülük verilebilecek yaş, 7179 sayılı Kanun m.50 uyarınca 5434 sayılı Kanun’daki yaş haddi esaslarına göre ve rütbeye bağlı olarak belirlenir; tek bir yaş sınırı yoktur.

Resmi Kaynaklar

• Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
• Yargıtay Karar Arama (karararama.yargitay.gov.tr)
• UYAP Vatandaş Portalı (uyap.gov.tr)
• T.C. Adalet Bakanlığı (adalet.gov.tr)

Hazırlayan Avukat

Av. Bilal ALYAR

Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.

Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde avukattan hukuki destek alınması yararlı olabilir.

İletişim | Hakkımızda