İş Kazası SGK Kusur Tespiti ve Tazminat Sürecİ 2026
İş kazası 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 13. maddesinde tanımlanmış olup sigortalının iş yerinde, işveren tarafından yürütülen iş nedeniyle veya işverenin sağladığı taşıtla gidip gelirken uğradığı kaza hallerini kapsar. Kusur oranı, SGK rücu davaları ve maddi-manevi tazminat davalarının temelini oluşturur; 2026’da iş sağlığı güvenliği mevzuatı ile kesişim noktaları daha da önem kazanmıştır.
İş Kazasının Unsurları ve Bildirim
5510/13 kapsamındaki olayın iş kazası sayılabilmesi için sigortalının yaralanması, hastalanması veya ölümü gerekir. İşveren, kazayı kolluk kuvvetlerine derhal, SGK’ya en geç 3 iş günü içinde bildirmek zorundadır; bildirim yükümlülüğüne aykırılık idari para cezasını gerektirir.
Kusur Tespit Süreci
SGK müfettişleri ve iş sağlığı uzmanlarınca hazırlanan kusur raporu ile 6331 sayılı İSG Kanunu çerçevesindeki eksiklikler belirlenir. Mahkeme aşamasında makine mühendisi, iş güvenliği uzmanı ve tıp bilirkişilerinden oluşan heyet aracılığıyla tarafların kusur oranları yüzdesel olarak tespit edilir.
Tazminat Türleri
Kaza sonucu maluliyet halinde maddi tazminat (geçmiş ve gelecek kazanç kaybı) ve manevi tazminat; ölüm halinde destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat talep edilebilir. Kalıcı iş göremezlik tazminatı hesabında SGK gelir tablolarına göre belirlenen oran esas alınır.
SGK Rücu Davası
SGK, sigortalıya yaptığı ödemeleri kusurlu işverenden rücuen talep edebilir. 5510/21 uyarınca işverenin kastı veya ağır ihmali gerekir; sigortalıya sunulan sağlık ve gelir ödemeleri rücu konusu olabilir. Rücu davası için zamanaşımı 10 yıldır (BK genel hüküm).
Alt İşveren Sorumluluğu
4857/2 uyarınca asıl işveren ve alt işveren iş kazasında müteselsilen sorumludur. İş kazası alt işveren işçisi başına gelmişse asıl işveren koruma yükümlülüğünü yerine getirdiğini ispatla yükümlüdür; aksi halde birlikte tazminat ödemekle sorumlu tutulur.
Sıkça Sorulan Sorular
İş kazası bildirimi yapılmazsa ne olur?
İşverene idari para cezası uygulanır; ayrıca sigortalının hakları kayba uğratılmışsa işverenin cezai sorumluluğu doğabilir.
Yolda geçirilen trafik kazası iş kazası mıdır?
İşverenin sağladığı servis aracıyla işe geliş-gidişte yaşanan kazalar iş kazası sayılır; kendi aracıyla gidiş-gelişte olay kazanın iş ile nedensellik bağı aranır.
Kusur oranları ne kadar önemlidir?
Tazminat miktarı kusur oranıyla doğru orantılıdır; işçinin kendi kusuru varsa müterafik kusur indirimi uygulanır.
Ceza davası açılabilir mi?
TCK 85 ve 89 kapsamında taksirle öldürme/yaralama suçundan işveren aleyhine ceza davası açılabilir; şikayet gerektirmeyen suçlardır.
Güncel Yargı Kararları ve Emsal İçtihatlar
Yargıtay içtihatları
Konu: Alt işveren-asıl işveren iş kazasında müteselsil sorumluluk
Yer teslimi yapılan alt işveren işçisine ait iş kazasında asıl işverenin 6331 kapsamındaki koruma yükümlülüğü incelenmiştir. Daire, risk değerlendirmesinin güncellenmemesi, İSG eğitiminin verilmemesi ve koruyucu ekipman eksikliği tespit edildiğinden asıl işverenin müteselsilen sorumlu olduğuna hükmetmiştir. Kusur oranı %70 asıl işveren, %30 alt işveren olarak belirlenmiştir.
Karar detayı için Mevzuat ve İçtihat Bilgi Bankası
Yargıtay içtihatları
Konu: İşe gidiş servis aracında iş kazası niteliği
5510/13 uyarınca işverence sağlanan servis aracında geçirilen trafik kazasının iş kazası olduğu tescil edilmiştir. Sigortalının maluliyet oranı %35 tespit edilmiş; SGK ödemeleri ile birlikte işverene rücu davası kabul edilmiştir. Karar, iş yeri dışındaki olayların da iş kazası kapsamına girebileceğini netleştirmektedir.
Karar detayı için Mevzuat ve İçtihat Bilgi Bankası
Şehir Bazlı İş Hukuku Hizmetleri
Video Kaynak
İş hukukuyla ilgili güncel bilgi videolarımız için @bilalalyar YouTube kanalını takip edebilirsiniz.
Son güncelleme: 17 Nisan 2026 — 4857 sayılı İş Kanunu, 6356 sayılı Sendikalar ve TİS Kanunu, 5510 sayılı Kanun, 6331 sayılı İSG Kanunu ve 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu çerçevesinde güncel Yargıtay içtihatlarıve HGK içtihatlarıyla düzenlenmiştir.
İş Hukuku Mevzuat Tablosu
| Kanun / Madde | Konu |
|---|---|
| 4857 İş K. m.8 | İş sözleşmesinin tanımı ve yapısı |
| 4857 İş K. m.11 | Belirli süreli ve belirsiz süreli sözleşme, zincirleme |
| 4857 İş K. m.17 | Süreli fesih (ihbar) ve ihbar tazminatı |
| 4857 İş K. m.18-21 | Feshin geçerli sebebe dayandırılması, işe iade davası |
| 4857 İş K. m.24 | İşçinin haklı nedenle derhal fesih hakkı |
| 4857 İş K. m.25 | İşverenin haklı nedenle derhal fesih hakkı |
| 4857 İş K. m.32 | Ücretin ödenmesi ve gecikme zammı |
| 4857 İş K. m.34 | Ücretin zamanında ödenmemesi ve iş durdurma hakkı |
| 4857 İş K. m.41 | Fazla çalışma ve fazla sürelerle çalışma ücreti |
| 4857 İş K. m.53-61 | Yıllık ücretli izin hakkı ve hesaplanması |
| 1475 SK m.14 | Kıdem tazminatı (yürürlükteki tek madde) |
| 5510 SK m.86 | Hizmet tespiti ve SGK sigortalılık |
| 6331 İSG K. | İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu |
| 6356 STSK | Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu |
| 7036 İş Mah. K. | İş Mahkemeleri Kanunu ve zorunlu arabuluculuk |
| 6098 TBK m.417 | İşçinin kişiliğinin korunması (mobbing dayanağı) |
| 6098 TBK m.444-447 | Rekabet yasağı sözleşmesi |
İlgili Kurumlar
- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (ÇSGB)
- Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK)
- İş Mahkemeleri
- Arabuluculuk Daire Başkanlığı
- Türkiye İş Kurumu (İŞKUR)
İş Hukuku Rehberi | Kıdem-İhbar Tazminatı | İşe İade Davası
Resmi Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Yargıtay Karar Arama (karararama.yargitay.gov.tr)
- UYAP Vatandaş Portalı (uyap.gov.tr)
- İstanbul Barosu (istanbulbarosu.org.tr)
- T.C. Adalet Bakanlığı (adalet.gov.tr)
- Türkiye Barolar Birliği (barobirlik.org.tr)
Hazırlayan Hukuku
Av. Bilal ALYAR — İstanbul Barosu Sicil No: 54965
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde ilgili mevzuat çerçevesinde bilgilendirme alınması yararlı olabilir.