İş Kazası SGK Kusur Tespiti ve Tazminat Sürecİ 2026

İş Kazası SGK Kusur Tespiti ve Tazminat Sürecİ 2026

İş kazası 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 13. maddesinde tanımlanmış olup sigortalının iş yerinde, işveren tarafından yürütülen iş nedeniyle veya işverenin sağladığı taşıtla gidip gelirken uğradığı kaza hallerini kapsar. Kusur oranı, SGK rücu davaları ve maddi-manevi tazminat davalarının temelini oluşturur; 2026’da iş sağlığı güvenliği mevzuatı ile kesişim noktaları daha da önem kazanmıştır.

İş Kazasının Unsurları ve Bildirim

5510/13 kapsamındaki olayın iş kazası sayılabilmesi için sigortalının yaralanması, hastalanması veya ölümü gerekir. İşveren, kazayı kolluk kuvvetlerine derhal, SGK’ya en geç 3 iş günü içinde bildirmek zorundadır; bildirim yükümlülüğüne aykırılık idari para cezasını gerektirir.

Kusur Tespit Süreci

SGK müfettişleri ve iş sağlığı uzmanlarınca hazırlanan kusur raporu ile 6331 sayılı İSG Kanunu çerçevesindeki eksiklikler belirlenir. Mahkeme aşamasında makine mühendisi, iş güvenliği uzmanı ve tıp bilirkişilerinden oluşan heyet aracılığıyla tarafların kusur oranları yüzdesel olarak tespit edilir.

Tazminat Türleri

Kaza sonucu maluliyet halinde maddi tazminat (geçmiş ve gelecek kazanç kaybı) ve manevi tazminat; ölüm halinde destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat talep edilebilir. Kalıcı iş göremezlik tazminatı hesabında SGK gelir tablolarına göre belirlenen oran esas alınır.

SGK Rücu Davası

SGK, sigortalıya yaptığı ödemeleri kusurlu işverenden rücuen talep edebilir. 5510/21 uyarınca işverenin kastı veya ağır ihmali gerekir; sigortalıya sunulan sağlık ve gelir ödemeleri rücu konusu olabilir. Rücu davası için zamanaşımı 10 yıldır (BK genel hüküm).

Alt İşveren Sorumluluğu

4857/2 uyarınca asıl işveren ve alt işveren iş kazasında müteselsilen sorumludur. İş kazası alt işveren işçisi başına gelmişse asıl işveren koruma yükümlülüğünü yerine getirdiğini ispatla yükümlüdür; aksi halde birlikte tazminat ödemekle sorumlu tutulur.

Sıkça Sorulan Sorular

İş kazası bildirimi yapılmazsa ne olur?

İşverene idari para cezası uygulanır; ayrıca sigortalının hakları kayba uğratılmışsa işverenin cezai sorumluluğu doğabilir.

Yolda geçirilen trafik kazası iş kazası mıdır?

İşverenin sağladığı servis aracıyla işe geliş-gidişte yaşanan kazalar iş kazası sayılır; kendi aracıyla gidiş-gelişte olay kazanın iş ile nedensellik bağı aranır.

Kusur oranları ne kadar önemlidir?

Tazminat miktarı kusur oranıyla doğru orantılıdır; işçinin kendi kusuru varsa müterafik kusur indirimi uygulanır.

Ceza davası açılabilir mi?

TCK 85 ve 89 kapsamında taksirle öldürme/yaralama suçundan işveren aleyhine ceza davası açılabilir; şikayet gerektirmeyen suçlardır.