Kripto P2P Hukuki Savunma Rehberi 2026: Bloke, Soruşturma ve Mahkeme

Eşler arası (P2P) kripto işleminde USDT veya başka bir kripto varlığı satan kişi, aldığı paranın bir dolandırıcılık mağduruna ait çıkması üzerine soruşturmada şüpheli konumuna düşebilir. Bu rehber, P2P işlemi nedeniyle ifadeye çağrılan, hesabı askıya alınan veya hakkında elkoyma kararı verilen kişinin savunmasını kanun metinleri üzerinden anlatır. Konunun genel çerçevesi için P2P kripto hukuku ana rehberine bakabilirsiniz.

P2P İşleminin Hukuki Çerçevesi

P2P işlemde kullanıcılar Türk lirası karşılığında kripto varlığı doğrudan birbirinden alıp satar; platform çoğu zaman ilan, eşleştirme ve emanet hizmeti verir, ödeme ise taraflar arasında banka hesabından banka hesabına yapılır. 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu m.35/B/1 uyarınca kripto varlık hizmet sağlayıcıların kurulabilmesi ve faaliyete başlaması için Sermaye Piyasası Kurulundan izin alınması zorunludur; m.109/A ise izin almaksızın kripto varlık hizmet sağlayıcı olarak faaliyet yürüten gerçek kişileri ve tüzel kişilerin yetkililerini üç yıldan beş yıla kadar hapis ve beş bin günden on bin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırır. Bireyin kendi adına kripto varlık alıp satması kanunda ayrıca suç olarak tanımlanmış değildir; soruşturmanın konusu çoğunlukla işleme konu paranın kaynağı ve kişinin bundan haberdar olup olmadığıdır. İşlemlerin başkaları adına sürekli aracılık yapan bir iş hâline gelmesi ise m.109/A yönünden ayrıca değerlendirilir.

Şüpheli Olarak Karşılaşılan Suç Tipleri

Tipik akışta dolandırıcılık mağduru, kazanç vaadiyle yönlendirildiği bir hesaba para gönderir; hesap P2P satıcısına aittir ve satıcı karşılığında kripto varlığı üçüncü bir kişiye aktarmıştır. Mağdurun şikâyeti üzerine parayı alan hesap sahibi şüpheli sıfatı kazanır.

Nitelikli Dolandırıcılık: TCK m.158/1-f

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.157 dolandırıcılığı, hileli davranışlarla bir kimseyi aldatıp onun veya başkasının zararına olarak kendisine veya başkasına yarar sağlamak biçiminde tanımlar ve bir yıldan beş yıla kadar hapis öngörür. Suç bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle işlenirse TCK m.158/1-f uygulanır; ceza üç yıldan on yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıdır, bu bentte hapis cezasının alt sınırı dört yıldan, adli para cezası suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz. Suç üç veya daha fazla kişiyle birlikte işlenirse ceza yarı oranında, örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenirse bir kat artırılır (m.158/3).

Hesap veya Bilgi Verme Hâli: TCK m.158/4

16/7/2026 tarihli 7589 sayılı Kanunla eklenen TCK m.158/4’e göre dolandırıcılık suçlarına iştirak, haksız menfaat sağlamak amacıyla kendisine veya başkasına ait ödeme araçlarını ya da banka, aracı kurum, ödeme hizmeti sağlayıcıları veya kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdindeki hesabın kullanılmasını sağlayan zorunlu bilgileri veya araçları başkasına vermekle sınırlıysa ceza yarı oranında indirilir. Bu hüküm hesabını başkasına kullandıran kişiyi ilgilendirir; ancak bir indirim nedenidir ve haksız menfaat amacı ile iştirak iradesini varsayar. Kendi hesabıyla gerçek bir alım satım yapan ve hileden habersiz olan kişi bakımından savunmanın ağırlık noktası kastın bulunmadığıdır.

Suç Gelirlerinin Aklanması: TCK m.282

TCK m.282/1, alt sınırı altı ay veya daha fazla hapis cezasını gerektiren bir suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini yurt dışına çıkaran veya gayrimeşru kaynağını gizlemek ya da meşru yolla elde edildiği kanaatini uyandırmak maksadıyla çeşitli işlemlere tabi tutan kişiyi üç yıldan yedi yıla kadar hapisle cezalandırır. m.282/2, öncül suça iştirak etmeksizin bu değeri, bu özelliğini bilerek satın alan, kabul eden, bulunduran veya kullanan kişiye iki yıldan beş yıla kadar hapis öngörür. Her iki fıkrada belirleyici olan, değerin suçtan kaynaklandığının bilinmesidir. Ayrıntı için kripto varlıkta aklama suçu rehberine bakılabilir.

Kast Unsuru Savunmanın Merkezindedir

TCK m.21/1 uyarınca suçun oluşması kastın varlığına bağlıdır; kast, suçun kanuni tanımındaki unsurların bilerek ve istenerek gerçekleştirilmesidir. m.21/2, unsurların gerçekleşebileceğini öngörmesine rağmen fiili işleyen kişide olası kastı kabul eder. İşlemin piyasa fiyatına yakın yapılması, ödeme yapan isim ile platformdaki alıcı isminin karşılaştırılması, şüpheli durumda işlemin iptal edilmesi veya platform destek kaydı açılması, savunmada ileri sürülebilecek olgulardır. Bu kayıtların bulunması, kastın bulunmadığı sonucunu kendiliğinden doğurmaz; işlemin bütünü ve dosyadaki diğer deliller de değerlendirilmelidir. Mahkeme aşamasında hâkim, kararını duruşmaya getirilmiş ve huzurunda tartışılmış delillere dayandırır; delilleri vicdani kanaatiyle serbestçe takdir eder (CMK m.217/1).

İfade Öncesi ve İfade Sırasında Haklar

İfadede yapılan açıklamalar dosyanın geri kalanını belirlediği için bu aşamaya hazırlıksız gidilmemelidir; ayrıntılı yol haritası P2P savcılık ifadesi rehberinde yer alır.

CMK m.147 Kapsamındaki Haklar

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.147/1 uyarınca şüpheli kimliğe ilişkin soruları doğru cevaplamakla yükümlüdür; kendisine yüklenen suç anlatılır, müdafi seçme hakkı ve müdafiin ifadede hazır bulunabileceği bildirilir, yüklenen suç hakkında açıklamada bulunmamanın kanuni hakkı olduğu söylenir ve şüpheden kurtulması için somut delillerin toplanmasını isteyebileceği hatırlatılır. Delil toplanmasını isteme hakkı (m.147/1-f) P2P dosyalarında özellikle önemlidir: platform kayıtlarının, banka hareketlerinin ve zincir üstü işlem kayıtlarının dosyaya getirilmesi bu çerçevede talep edilebilir.

Müdafi Yardımı: CMK m.149-150

CMK m.149/1 uyarınca şüpheli soruşturmanın her aşamasında bir veya birden fazla müdafiin yardımından yararlanabilir; ifade almada en çok üç avukat hazır bulunabilir (m.149/2) ve avukatın ifade süresince yanında olma ile hukuki yardımda bulunma hakkı engellenemez, kısıtlanamaz (m.149/3). m.150/1 uyarınca müdafi seçebilecek durumda olmadığını beyan eden şüpheliye istemi hâlinde müdafi görevlendirilir; m.150/3 alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda istem aranmaksızın görevlendirme öngörür. Bu şartın oluşup oluşmadığı yüklenen suç ve nitelikli hâllere göre ayrıca değerlendirilir.

Yasak Usuller ve Dosyayı İnceleme: CMK m.148 ve m.153

CMK m.148 uyarınca şüphelinin beyanı özgür iradesine dayanmalıdır ve yasak usullerle elde edilen ifade rızayla verilmiş olsa da delil olarak değerlendirilemez; müdafi hazır bulunmaksızın kollukça alınan ifade, hâkim veya mahkeme huzurunda doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz (m.148/4). CMK m.153/1 uyarınca müdafi soruşturma evresinde dosya içeriğini inceleyebilir ve belgelerin örneğini harçsız alabilir; bu yetkinin kısıtlanabildiği suçlar m.153/2’de sayılmıştır ve dolandırıcılık ile aklama bu listede yer almaz. Mağdurun şikâyetini ve para akışını gösteren belgeleri ifadeden önce görmek, savunmanın isabetli kurulması için çoğu zaman belirleyicidir.

Hesabın Askıya Alınması ve Elkoyma

P2P satıcısı soruşturmadan çoğu zaman banka veya platform hesabının kullanıma kapanmasıyla haberdar olur. Burada iki ayrı rejim vardır ve hangisinin uygulandığı başvuru yolunu belirler. Banka tarafındaki uygulamalar için P2P banka hesap dondurma rehberi okunabilir.

CMK m.128/A: Kırk Sekiz Saatlik Askı

24/12/2025 tarihli 7571 sayılı Kanunla eklenen CMK m.128/A uyarınca TCK m.142/2-e, m.158/1-f ve l ile m.245 suçlarının işlendiği hususunda makul şüphe bulunması hâlinde banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı suçta kullanılan her türlü hesabı kırk sekiz saate kadar askıya alabilir. Askı derhal Cumhuriyet başsavcılığına ve hesap sahibine bildirilir; hesap sahibi askının kaldırılması için başsavcılığa başvurabilir ve savcı yirmi dört saat içinde karar verir (m.128/A/2). Askı süresi içinde suça konu menfaate hâkim kararıyla veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde savcının yazılı emriyle elkonulabilir; hâkim kararı olmaksızın yapılan elkoyma yirmi dört saat içinde hâkim onayına sunulur, hâkim kırk sekiz saat içinde kararını açıklamazsa elkoyma kendiliğinden kalkar ve m.128’deki rapor şartı aranmaz (m.128/A/4). Hüküm yalnız sayılan suçlar için geçerlidir; TCK m.157 ve m.282 kapsamında değildir. Ayrıntı için CMK m.128/A ve kripto varlığa elkoyma rehberine bakılabilir.

CMK m.128: Malvarlığına Elkoyma

CMK m.128/1 uyarınca suçun işlendiğine ve malvarlığının bu suçtan elde edildiğine dair somut delillere dayanan kuvvetli şüphe bulunması hâlinde şüpheliye ait hesaplara, hak ve alacaklara ve diğer malvarlığı değerlerine elkonulabilir; bunun için ilgisine göre BDDK, SPK veya MASAK gibi kurumlardan suçtan elde edilen değere ilişkin rapor alınır. Hüküm yalnız m.128/2’deki katalog suçlarda uygulanır; katalogda dolandırıcılık (TCK m.157 ve 158) yer alır, aklama (TCK m.282) yer almaz. m.128/9 uyarınca bu maddeye göre elkoymaya ancak hâkim karar verebilir. Savunmada kuvvetli şüphenin somut delile dayanıp dayanmadığı, elkonulan tutarın iddia edilen değerle orantısı ve rapor şartı tartışılır.

İtiraz Yolu: CMK m.267-268

Sulh ceza hâkimliğinin elkoyma kararına karşı itiraz, CMK m.268/1 uyarınca kararın öğrenildiği günden itibaren iki hafta içinde kararı veren mercie dilekçeyle veya zabıt kâtibine beyanla yapılır; bu süre 2/3/2024 tarihli 7499 sayılı Kanunla yedi günden iki haftaya çıkarılmıştır. CMK m.128/A kapsamındaki askıda ise ilk yol, m.128/A/2’deki başsavcılığa başvurudur.

Delil Dosyasının Hazırlanması

CMK m.160/2 uyarınca Cumhuriyet savcısı şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplamakla yükümlüdür. Bu yükümlülük, şüphelinin kendi delillerini düzenli biçimde sunmasıyla birleştiğinde etkili olur. P2P savunma dosyası genellikle şunlardan oluşur:

Platform işlem kayıtları: Sipariş numarası, tarih ve saat, fiyat, miktar, karşı tarafın kullanıcı adı ve sipariş içi yazışmalar; platformun dışa aktarma biçimiyle, özgün dosya olarak saklanır.
Kimlik doğrulama (KYC) kayıtları: Satıcı hesabının kimlik doğrulamalı olduğunu gösteren belgeler; karşı tarafın kimlik verilerinin platformdan istenmesi savcılıktan talep edilebilir.
Banka dekontları: Gelen ödemenin tarihi, tutarı, gönderen adı ve açıklaması ile sipariş numarasıyla eşleşmesi.
Zincir üstü transfer kaydı: Harici transferde işlem özeti (hash), ağ, tutar ve alıcı adres; ilgili ağın herkese açık blok gezgininde doğrulanabilir.
Fiyat ve hacim bilgisi: İşlem fiyatının günün piyasa fiyatıyla karşılaştırılması ve genel işlem geçmişi.

Teknik konularda CMK m.63/1 uyarınca şüpheli veya müdafi bilirkişi görüşü alınmasını isteyebilir; soruşturma evresinde bu yetkiyi Cumhuriyet savcısı da kullanır (m.63/3). Bildirim süreçleri için P2P şüpheli işlem bildirimi rehberi, blokenin çözülmesi için eşler arası kripto işleminde banka blokesi rehberi tamamlayıcıdır.

Ödemelerde Kripto Varlık Kullanımı Yönetmeliğinin Kapsamı

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından çıkarılan ve 16/4/2021 tarihli, 31456 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ödemelerde Kripto Varlıkların Kullanılmamasına Dair Yönetmelik 30/4/2021 tarihinde yürürlüğe girmiştir. m.3/2 kripto varlıkların ödemelerde doğrudan veya dolaylı kullanılamayacağını, m.4/2 ise ödeme ve elektronik para kuruluşlarının kripto varlık alım satım, saklama, transfer veya ihraç hizmeti sunan platformlara ya da bu platformlardan yapılacak fon aktarımlarına aracılık edemeyeceğini düzenler. Yönetmelik mal veya hizmet bedelinin kripto varlıkla ödenmesini ve ödeme kuruluşlarının aracılığını konu alır; bireyler arasında kripto varlığın Türk lirası karşılığında alım satımını yasaklayan bir hüküm içermez. Savunmada Yönetmelik, işlemin bir ödeme değil kripto varlığın kendisinin alım satımı olduğunu göstermek için kullanılabilir.

Soruşturmanın Sonu ve Kovuşturma Aşaması

CMK m.170/2 uyarınca toplanan deliller suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturuyorsa savcı iddianame düzenler; yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilemezse kovuşturmaya yer olmadığına karar verir (m.172/1). İddianamenin sonuç kısmında şüphelinin lehine olan hususlar da ileri sürülür (m.170/5). CMK m.253/1-b uyarınca uzlaştırma kapsamındaki suçlar arasında TCK m.157’deki dolandırıcılık yer alır, TCK m.158’deki nitelikli dolandırıcılık yer almaz. TCK m.168 uyarınca dolandırıcılıkta zararın kovuşturma başlamadan önce aynen geri verme veya tazmin yoluyla tamamen giderilmesi hâlinde cezanın üçte ikisine kadarı, kovuşturma başladıktan sonra ve hükümden önce giderilmesi hâlinde yarısına kadarı indirilir; kısmi iadede mağdurun rızası aranır. Etkin pişmanlık suçun kabulü anlamına gelebileceğinden kastın bulunmadığını savunan kişi bakımından dikkatle değerlendirilmelidir. Sonraki aşama için P2P iddianame savunma rehberi ve P2P tazminat davası rehberi okunabilir.

İlgili Rehberler

Sıkça Sorulan Sorular

P2P işlemi nedeniyle ifadeye çağrıldım, ifadede susabilir miyim?

Evet. CMK m.147/1-e uyarınca yüklenen suç hakkında açıklamada bulunmamak kanuni bir haktır; yalnız kimlik sorularına doğru cevap verilmesi zorunludur. İfadeye müdafiyle gitmek ve lehe delillerin toplanmasını istemek savunmanın temelidir.

Hesabım CMK m.128/A uyarınca askıya alındıysa ne yapabilirim?

Askı kırk sekiz saatle sınırlıdır ve hesap sahibine bildirilir. Hesap sahibi askının kaldırılması için Cumhuriyet başsavcılığına başvurabilir; savcı yirmi dört saat içinde karar verir. Elkoyma kararı verilmişse bu karara karşı CMK m.267-268 uyarınca iki hafta içinde itiraz edilebilir.

Hesabımı başkasına kullandırdıysam hangi hüküm uygulanır?

TCK m.158/4, dolandırıcılığa iştirakin haksız menfaat amacıyla hesap veya ödeme aracının kullanılmasını sağlayan bilgi ya da araçları başkasına vermekle sınırlı kalması hâlinde cezanın yarı oranında indirilmesini öngörür. Hilekâr düzenden haberi olmayan kişi bakımından asıl savunma kastın bulunmadığıdır.

Aklama suçlamasında CMK m.128 ile elkoyma yapılabilir mi?

CMK m.128’e göre elkoyma yalnız m.128/2’deki katalog suçlarda mümkündür; katalogda dolandırıcılık yer alır, TCK m.282 yer almaz. CMK m.128/A da yalnız TCK m.142/2-e, m.158/1-f ve l ile m.245 için öngörülmüştür. Hangi suç ve dayanakla elkoyma yapıldığı karar metninden kontrol edilmelidir.

Ödemelerde kripto varlık kullanımını yasaklayan yönetmelik P2P alım satımını da yasaklıyor mu?

Hayır. Yönetmelik kripto varlıkların ödemelerde kullanılmasını ve ödeme ile elektronik para kuruluşlarının kripto platformlarına fon aktarımında aracılığını düzenler; kripto varlığın Türk lirası karşılığında alım satımını yasaklayan bir hüküm içermez.

Yazar ve güncelleme bilgisi

Yazar: Av. Bilal Alyar, İstanbul Barosu
ALYAR LAW & CONSULTANCY
İletişim

Son güncelleme: 03.11.2026 (kast ve delillerin değerlendirilmesi açıklaması)