Sigorta Şirketi Ödeme Yapmıyor 2026: Muacceliyet, Avans ve Temerrüt Faizi
Sigorta şirketinin hasar dosyanıza cevap vermemesi veya ödemeyi geciktirmesi, çoğu zaman kanunun öngördüğü süreleri bilmemekten kaynaklanan bir sorundur. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, sigorta tazminatının ne zaman “muaccel” (istenebilir) hâle geleceğini ve sigortacının hangi andan itibaren otomatik olarak temerrüde düşeceğini kesin bir şekilde düzenler. Aşağıda bu süreler, %50 avans zorunluluğu ve ödeme yapmayan sigorta şirketine karşı izlenecek yol anlatılıyor.
- Dayanak: TTK m.1427, m.1446 (ihbar), KTK m.97 (zorunlu sigortalarda ayrıca dava şartı).
- Muacceliyet süresi: Rizikonun ihbarından itibaren 45 gün (can sigortalarında 15 gün) sonra tazminat muaccel olur.
- Otomatik temerrüt: Borç muaccel olunca sigortacı, ayrıca ihtar çekmenize gerek kalmaksızın temerrüde düşer.
- 3 aylık avans kuralı: Araştırma 3 ay içinde tamamlanamazsa, sigortacı hasar bedelinin en az %50’sini avans olarak ödemek zorundadır.
- Erken dava riski: 45 günlük süre dolmadan açılan dava/tahkim başvurusu “zamansız” (erken) sayılıp usulden reddedilebilir — aceleye getirmeyin.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, somut olaya özgü hukuki tavsiye yerine geçmez. Muacceliyet tarihinin hesaplanması; ihbar tarihi, sigortacıya sunulan belgelerin eksiksizliği ve somut poliçe koşullarına göre değişebilir.
Son güncelleme: 6 Eylül 2026 — TTK m.1427 güncel metni ve faiz başlangıç tarihinin 45 günlük yasal süreye göre belirlenmesi gerektiğine ilişkin güncel Yargıtay kararı işlendi.
İçindekiler
- Tazminat Ne Zaman Muaccel Olur?
- Sigortacının Otomatik Temerrüdü
- 3 Aylık Araştırma ve %50 Avans Zorunluluğu
- Zorunlu Sigortalarda Ek Şart: Önce Yazılı Başvuru
- Sigorta Şirketi Ödeme Yapmıyorsa Ne Yapmalı?
- İlgili Yargı Kararı
- Sıkça Sorulan Sorular
TTK m.1427 (Tazminat borcunun muacceliyeti, avans, temerrüt), m.1446 (Rizikonun ihbarı), m.1420 (zamanaşımı), KTK m.97 (zorunlu sigortada doğrudan talep ve dava hakkı), 5684 sayılı Kanun m.30 (Sigorta Tahkim Komisyonu).
Tazminat Ne Zaman Muaccel Olur?
TTK m.1427/2 uyarınca sigorta tazminatı veya bedeli; rizikonun gerçekleşmesini müteakip, rizikoyla ilgili belgelerin sigortacıya verilmesinden sonra sigortacının edimine ilişkin araştırmaları bitince ve her hâlde rizikonun sigortacıya ihbar edilmesinden itibaren 45 gün (can sigortalarında 15 gün) sonra muaccel olur. Sigortacıya yüklenemeyen bir kusurdan dolayı inceleme gecikmişse, bu süre işlemez (örneğin sigortalının eksik belge sunması). Bu süre dolmadan açılan bir dava veya tahkim başvurusu, alacak henüz muaccel olmadığı için “zamansız” (erken) sayılıp usulden reddedilebilir.
Sigortacının Otomatik Temerrüdü
TTK m.1427/4’e göre, borç muaccel olduğunda sigortacı ihtara gerek kalmaksızın kendiliğinden temerrüde düşer. Yani sigortalının ayrıca bir ihtarname göndermesi gerekmez; 45 (veya 15) günlük süre dolduğu andan itibaren gecikme faizi (temerrüt faizi) işlemeye başlar. Ayrıca m.1427/5 uyarınca, sigortacının temerrüt faizi ödeme borcundan kurtulmasını öngören sözleşme hükümleri (poliçe şartlarında buna aykırı bir madde olsa dahi) geçersizdir — bu, sigortalıyı koruyan emredici bir hükümdür.
3 Aylık Araştırma ve %50 Avans Zorunluluğu
Sigortacının araştırmaları, ihbardan itibaren 3 ay içinde tamamlanamamışsa, sigortacı, nihai tazminattan mahsup edilmek üzere, tarafların mutabakatıyla veya anlaşmazlık hâlinde mahkemece yaptırılacak ön ekspertiz sonucuna göre tespit edilecek hasar miktarının/bedelin en az %50’sini avans olarak ödemek zorundadır. Bu hüküm, uzayan hasar dosyalarında sigortalının tamamen elini kolunu bağlı bırakmamak için önemli bir güvencedir.
Zorunlu Sigortalarda Ek Şart: Önce Yazılı Başvuru
Trafik sigortası (ZMSS) gibi zorunlu sigortalarda, KTK m.97 ayrıca bir dava şartı öngörür: zarar gören, dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuru yapmalıdır. Sigorta kuruluşu başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde yazılı cevap vermezse veya cevap talebi karşılamazsa, dava açılabilir ya da Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurulabilir. Bu süre, TTK m.1427’deki 45 günlük genel muacceliyet süresinden farklı ve ayrı bir dava şartıdır; her ikisi de birlikte değerlendirilmelidir.
Sigorta Şirketi Ödeme Yapmıyorsa Ne Yapmalı?
- Rizikoyu (hasarı) sigortacıya yazılı olarak ihbar ettiğinizi ve ilgili tüm belgeleri sunduğunuzu belgeleyin (tarih önemlidir),
- İhbardan itibaren 45 gün (can sigortalarında 15 gün) geçmesini bekleyin — bu süre dolmadan dava/tahkim başvurusu erken sayılabilir,
- Süre dolduğunda hâlâ ödeme yapılmamışsa, temerrüt faizi otomatik işlemeye başlamış olur; Sigorta Tahkim Komisyonuna veya mahkemeye başvurabilirsiniz,
- Zorunlu sigortalarda, dava/tahkimden önce sigorta kuruluşuna yazılı başvuru yapıldığından ve 15 gün beklenildiğinden emin olun.
İlgili Yargı Kararı
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, bir kasko sigortası uyuşmazlığında, Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetinin, temerrüt/faiz başlangıç tarihini kendi belirlediği “ekspertiz raporu tesliminden sonra 10 iş günü” ölçütüne göre tespit etmesini hatalı bulmuştur. Daire, TTK m.1427/2’nin açık hükmü gereği, doğru ölçütün ihbar tarihinden itibaren 45 gün olduğunu vurgulayarak, faiz başlangıç tarihini buna göre düzeltmiştir. Kararın karşı oyunda ise, somut olayda tahkim başvurusunun bizzat 45 günlük süre dolmadan yapıldığı, dolayısıyla alacağın henüz muaccel olmadığı bir anda açılan başvurunun hukuki yarar yokluğundan usulden reddedilmesi gerektiği görüşü savunulmuştur — bu da erken başvurunun riskini somut biçimde göstermektedir.
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, E.2022/15563, K.2025/1066, 27.01.2025 — Erişim tarihi: 06.09.2026.
Sıkça Sorulan Sorular
Sigorta şirketi bana hiç cevap vermiyor, kaç gün beklemeliyim?
Genel kural olarak ihbardan itibaren 45 gün (can sigortalarında 15 gün) beklemelisiniz; zorunlu sigortalarda ayrıca yazılı başvurudan sonra en az 15 iş günü beklenmesi de dava şartıdır.
Temerrüt faizi için ayrıca ihtarname göndermem gerekir mi?
Hayır, TTK m.1427/4 uyarınca borç muaccel olduğunda sigortacı otomatik olarak temerrüde düşer; ayrı bir ihtar şart değildir. Ancak ihbar tarihinizi ispatlamak için yazılı ve tarihli bir başvuru yapmanız önemlidir.
Poliçemde “temerrüt faizi işlemez” gibi bir madde var, geçerli mi?
Hayır, TTK m.1427/5 uyarınca sigortacının temerrüt faizi ödeme borcundan kurtulmasını öngören sözleşme hükümleri geçersizdir; bu tür bir madde poliçede yer alsa dahi uygulanmaz.
Hasar dosyam 3 aydır sonuçlanmadı, ne yapabilirim?
TTK m.1427/3 uyarınca, ihbardan itibaren 3 ay içinde araştırma tamamlanamamışsa sigortacı, tespit edilen hasar miktarının en az %50’sini avans olarak ödemekle yükümlüdür; bu talebi yazılı olarak sigortacıya iletebilirsiniz.
Erken dava açarsam ne olur?
45 günlük (veya 15 günlük) süre dolmadan açılan dava/tahkim başvurusu, alacak henüz muaccel olmadığı için hukuki yarar yokluğundan usulden reddedilebilir; bu nedenle süreyi beklemek önemlidir.
Sigorta şirketi eksik evrak bahanesiyle süreyi uzatabilir mi?
Sigortacıya yüklenemeyen bir kusurdan (örneğin sizin eksik belge sunmanızdan) dolayı inceleme gecikmişse süre işlemez; ancak sigortacı, süreci kendi ihmaliyle uzatıyorsa bu bir gerekçe olamaz.
Sigorta şirketi ile mahkemeye gitmeden anlaşabilir miyim?
Evet, doğrudan müzakere veya Sigorta Tahkim Komisyonu süreci, dava açmaktan genellikle daha hızlı ve düşük maliyetli bir çözüm yoludur.
Muacceliyet tarihini nasıl ispatlarım?
İhbar/başvuru tarihini gösteren yazılı belge (e-posta, dilekçe, kayıtlı posta, sigorta şirketinin sistemine giriş kaydı vb.) saklanmalı; bu tarih, 45/15 günlük sürenin ve dolayısıyla faiz başlangıcının hesaplanmasında esas alınır.
Zamanaşımı süresi ne kadardır?
TTK m.1420 uyarınca sigorta sözleşmesinden doğan talepler, alacağın muaccel olduğu tarihten itibaren 2 yılda, her hâlde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren 6 yılda zamanaşımına uğrar.
Sigorta şirketine karşı dava nerede açılır?
Genellikle Ticaret Mahkemelerinde (veya bazı hâllerde tüketici işlemi niteliğindeyse Tüketici Mahkemelerinde) açılır; öncesinde Sigorta Tahkim Komisyonu yolu da tercih edilebilir.
İlgili Hizmet Alanlarımız
- Sigorta Hukuku Rehberi
- Sigorta Tahkim Komisyonu Başvurusu
- Hasar Ekspertizi İtiraz
- Kasko Hasar Onarım
- DASK Deprem Sigortası
- Rücu Davası
- İş Kazası Sigortası
- Trafik Kazası Tespit Tutanağı
- Tüketici Hakem Heyeti
- İdare Mahkemesi Dava Açma
Resmî Kaynaklar
İlgili Hizmet Alanlarımız
Şirketler Hukuku Davalarında Dikkat Edilmesi Gereken Kritik Noktalar
Şirketler Hukuku davalarında başarılı bir sonuç elde etmek için dikkat edilmesi gereken çeşitli kritik noktalar bulunmaktadır. Öncelikle 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu kapsamındaki haklarınızı ve yükümlülüklerinizi bilmeniz gerekmektedir. Hukuki süreçte yapılan prosedürel hatalar, davanızın olumsuz sonuçlanmasına yol açabilir. Bu nedenle avukatla çalışmanız tavsiye edilmektedir.
Zamanaşımı süreleri, şirketler hukuku davalarında en sık karşılaşılan sorunlardan biridir. Sürelerin kaçırılması halinde dava açma hakkı tamamen ortadan kalkabilmektedir. Delillerin zamanında ve doğru şekilde toplanması da davanızın güçlü temeller üzerine inşa edilmesini sağlayacaktır. asliye ticaret mahkemesi nezdinde kuruluş, tescil, yönetim ve tasfiye süreçlerinde her adımın dikkatle planlanması gerekmektedir.
ortaklık hakları, kâr payı ve sorumluluk davaları gibi sonuçlara ulaşmak için davanızın stratejik olarak yönetilmesi büyük önem taşımaktadır. Av. Bilal Alyar (İstanbul Barosu), şirketler hukuku alanında deneyimli hukuki danışmanlık sunmaktadır. Davanızın değerlendirilmesi için0534 636 19 19 numarasından randevu alabilirsiniz.
İlgili Hukuki Hizmetlerimiz:
Daha fazla bilgi için:Mevzuat Bilgi Sistemi
Sigorta Hukuku Mevzuat Tablosu
| Kanun / Madde | Konu |
|---|---|
| 6102 TTK m.1401 | Sigorta sözleşmesinin tanımı |
| 6102 TTK m.1409-1417 | Sigorta sözleşmesinin kurulması, genel şartlar |
| 6102 TTK m.1418-1419 | Sözleşmenin feshi ve cayma hakkı |
| 6102 TTK m.1421 | Rizikonun gerçekleşmesi ve ihbar yükümlülüğü |
| 6102 TTK m.1423-1427 | Sigortalının yükümlülükleri |
| 6102 TTK m.1434 | Primin ödenmemesinin sonuçları |
| 6102 TTK m.1435-1439 | Sözleşme öncesi ihbar ve beyan yükümlülüğü |
| 6102 TTK m.1453-1520 | Deniz sigortası hükümleri |
| 6102 TTK m.1472 | Sigortacının halefiyeti (rücu hakkı) |
| 6102 TTK m.1478 | Zorunlu sigortalar |
| 5684 Sigortacılık K. | Sigortacılık düzenlemeleri, lisans ve denetim |
| 2918 KTK m.91-111 | Zorunlu trafik mali sorumluluk sigortası |
| 2918 KTK m.98 | Destekten yoksun kalma tazminatı |
| 6305 Afet Sigortası K. | Zorunlu deprem sigortası (DASK) |
| 6098 TBK m.49-56 | Haksız fiil ve tazminat |
| 6098 TBK m.72 | Haksız fiil zamanaşımı (2/10 yıl) |
| HMK m.1-34 | Görev ve yetki hükümleri |
İlgili Kurumlar
- Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK)
- Sigorta Tahkim Komisyonu
- Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM)
- Güvence Hesabı
- Asliye Ticaret Mahkemeleri / Tüketici Mahkemeleri
Sigorta Hukuku | Sigorta Hukuku | Sigorta Tahkim
Resmi Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr)
- Yargıtay Karar Arama (karararama.yargitay.gov.tr)
- UYAP Vatandaş Portalı (uyap.gov.tr)
- İstanbul Barosu (istanbulbarosu.org.tr)
- T.C. Adalet Bakanlığı (adalet.gov.tr)
- Türkiye Barolar Birliği (barobirlik.org.tr)
Hazırlayan Avukat
Av. Bilal ALYAR — İstanbul Barosu
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Aile hukuku, ceza hukuku, kripto para hukuku, bilişim hukuku, şirketler hukuku ve vergi hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir.
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; somut hukuki görüş ya da avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. Her dosya kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki süreçlerde avukattan hukuki destek alınması yararlı olabilir.
Burada yer verilen kararlar bilgilendirme amaçlı olup somut uyuşmazlığın koşullarına göre farklı sonuçlar doğabilir. Kasko ve Diğer Mal Sigortaları ile ilgili bir uyuşmazlık içerisindeyseniz, güncel içtihat ve mevzuatı somut olaya uyarlayacak bir ticaret hukuku alanında çalışan avukatla görüşmeniz önerilir.
