Önalım (Şufa) Hakkı TMK 732 ve Yasal Önalım 2026

Önalım (Şufa) Hakkı TMK 732 ve Yasal Önalım 2026

Önalım hakkı (şufa), paylı mülkiyette bir paydaşın payını üçüncü kişiye satması halinde diğer paydaşların bu payı öncelikle satın alma hakkıdır. TMK 732-735 yasal önalım hakkını düzenlerken sözleşmesel önalım hakları da hukuki düzenleme altındadır.

Yasal Önalım Hakkı

TMK 732 uyarınca paylı mülkiyette bir paydaşın payını üçüncü kişiye satması halinde diğer paydaşlar aynı koşullarla payı satın alma hakkına sahiptir. Bu hak miras paylaşmasındaki elbirliği mülkiyetinde uygulanmaz.

Kullanma Süresi

Önalım hakkı paydaşa satışın öğrenildiği tarihten itibaren 3 ay ve her halde satış tarihinden itibaren 2 yıl içinde kullanılmalıdır. Bu süreler hak düşürücü olup uzatılamaz.

Önalım Davası

Önalım hakkı dava yoluyla kullanılır. Dava asliye hukuk mahkemesinde açılır; davacı satış bedelini ve masrafları depo eder. Dava kazanılırsa pay davacıya intikal eder.

Sözleşmesel Önalım

Taraflar TMK 733 uyarınca sözleşmeyle önalım hakkı kurabilir. Noter tasdikli yazılı şekilde yapılmalı ve tapu siciline şerh edilerek üçüncü kişilere karşı etkili kılınmalıdır. Şerh süresi 10 yıldır.

İstisnalar

Paylı mülkiyet fiilen fiilen kullanılmıyorsa, miras paylaşmasındaki devirler, eş ve altsoya yapılan devirler önalım kapsamı dışındadır. Bedel muvazaası halinde gerçek bedel dikkate alınır.

Sıkça Sorulan Sorular

Önalım hakkı mirasta uygulanır mı?

Hayır; elbirliği mülkiyetindeki miras payı satışlarında uygulanmaz.

Yasal önalımın yüksek satış bedeliyle engellenebilir mi?

Muvazaalı yüksek bedel tespit edilebilirse gerçek değer üzerinden kullanım sağlanabilir.

Sözleşmesel önalım ne kadar süre ile konur?

Şerh süresi 10 yıl olup yenileme mümkündür.

Önalım süresini kaçıran paydaş ne yapar?

Süre geçtikten sonra önalım hakkı düşer; tekrar kazanma imkanı yoktur.