Kripto Para Tüketici Hakları ve Borsa Şikâyetleri 2026

Av. Bilal ALYAR bilalalyar.av.tr

6502 sayılı TKHK 3. madde tüketiciyi ‘mesleki olmayan amaçlarla mal/hizmet edinen’ kişi olarak tanımlar; bireysel kripto kullanıcıları çoğunlukla bu kapsamdadır.

Hizmet Şartları (ToS) Geçerliliği

Borsanın tek taraflı hizmet şartları haksız şart kontrolüne tabidir; tüketici aleyhine aşırı şartlar geçersiz sayılabilir.

Hakem Heyeti Başvurusu

Belirli tutar altındaki uyuşmazlıklar İl/İlçe Tüketici Hakem Heyetine, üst tutar Tüketici Mahkemesine taşınır.

Yurt Dışı Borsa Sorunu

Yurt dışı borsalar Türk tüketici hukukuna doğrudan tabi olmayabilir; ancak 5718 sayılı MÖHUK çerçevesinde tüketici lehine zorunlu hükümler uygulanabilir.

Şikâyet Mercileri

Lisanslı kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin şikâyetler Sermaye Piyasası Kurulu’na, kişisel veri ihlali iddiaları Kişisel Verileri Koruma Kurumu’na iletilebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Borsa hizmetinde tüketici sayılır mıyım?

Bireysel ve mesleki olmayan kullanım çoğunlukla tüketici statüsü doğurur.

Hangi tutarın altında hakem heyetine gidilir?

Yıllık güncellenen parasal sınırlar geçerlidir; tutar üstü Tüketici Mahkemesine taşınır.

Yurt dışı borsayı şikâyet edebilir miyim?

MÖHUK çerçevesinde tüketici lehine düzenleme mümkündür; pratikte tahsil zordur.

Borsa hesabımı bloke etti, ne yapabilirim?

Önce borsa müşteri hizmetleriyle iletişim, sonra SPK ve KVKK Kurumu’na şikâyet, son aşamada dava yoluna gidilebilir.

ToS’taki yetki sözleşmesi geçerli mi?

Tüketici aleyhine aşırı yetki sözleşmesi haksız şart sayılabilir.

📚 İlgili Yüksek Yargı Emsalleri

• 94 Karar Merkezi Kütüphanesi →

🗺️ Pratik Hukuki Yol Haritası (Adım Adım)

kripto borsa uyuşmazlığı konusunda karşılaşılan uyuşmazlıklarda izlenmesi gereken hukuki süreç, delillendirme önceliği ve zamanaşımı riski açısından dikkatli bir planlama gerektirir. Aşağıdaki adımlar, mevzuat ve Yargıtay içtihat çizgisi doğrultusunda pratik bir yol haritasıdır.

1. Delil tespiti: Borsa/cüzdan işlem ekran görüntüleri, TX hash, IP kayıtları ve e-posta/SMS yazışmalarının noter onayı ile veya HMK m.400 uyarınca delil tespiti yoluyla koruma altına alınması gerekir.
2. Şikâyet/başvuru: Yetkili makama (MASAK, CBS, Tüketici Hakem Heyeti veya ilgili mahkeme) usulüne uygun, zamanaşımı süreleri gözetilerek başvuru yapılması kritik önemdedir.
3. Bilirkişi raporu: Kripto işlemlerinde blokzincir analizi yapan uzman bilirkişi raporu alınması delil değeri açısından önemlidir.
4. Tedbir talebi: İhtiyati tedbir veya ihtiyati haciz kararı ile tasarrufun engellenmesi, hak kaybının önüne geçer.
5. Esas davanın açılması: Görevli ve yetkili mahkemede esas talep (iade, tazminat, ceza şikâyeti) ile davanın yürütülmesi.

⏱️ Zamanaşımı ve Hak Kaybı Riskleri

kripto borsa uyuşmazlığı davalarında en sık karşılaşılan hak kayıpları; TCK/TBK’daki zamanaşımı sürelerinin kaçırılması, delil kaybı (borsa log retention’ın sona ermesi), ve ihtiyati tedbir talebinin geciktirilmesi sonucu varlıkların üçüncü kişilere transferidir. Özellikle sınır ötesi (offshore) borsalarda delil elde etme süresi sınırlıdır.

• Ceza davası zamanaşımı TCK m.66’ya göre belirlenir; şikâyete bağlı suçlarda şikâyet süresi ayrıca TCK m.73 kapsamında incelenir.
• Tazminat davası → 2 yıl öğrenme + 10 yıl mutlak (TBK 72)
• Vergi tarhiyatı → 5 yıl (VUK 114)
• Borsa işlem kayıtlarının saklama süresi borsanın saklama politikasına ve tabi olduğu mevzuata göre değişir.

⚖️ Yüksek Yargı İçtihat Çizgisi

• 📚 Kripto İçtihat Kütüphanesi (94 Karar) — Yargıtay ve Danıştay’ın kripto alanındaki tüm emsal kararları

❓ Sık Sorulan Sorular

Bilişim veya kripto hukuku alanında dava, şikâyet veya mağdur haklarına ilişkin süreçlerle karşılaşan kişilerin yetkili bir avukata başvurarak süre kaçırmadan destek almaları önerilir.