COVID-19 ve Benzeri Bulaşıcı Hastalıklar Meslek Hastalığı Kabulü (2026)

COVID-19 salgını sonrası bulaşıcı hastalıkların meslek hastalığı kabulü ciddi bir içtihat sorunu olarak gündemde kalmıştır. 2020 sonrası sağlık çalışanları başta olmak üzere bulaşma riski yüksek meslek gruplarında COVID-19’un meslek hastalığı sayılmasına ilişkin Yargıtay kararları emsal oluşturmuştur. 2026 yılında benzer yeni bulaşıcı hastalıklar için de bu çerçeve uygulanmaktadır.

Meslek Hastalığı Kabul Kriteri

Bulaşıcı hastalığın meslek hastalığı sayılması için: iş ile illiyet bağı ispatlanmalı, çalışanın mesleği gereği virüse maruz kaldığı gösterilmeli, alternatif bulaşma yolu dışlanmalıdır. Sağlık çalışanı, laboratuvar personeli, cezaevi görevlisi gibi meslek grupları için karine uygulanır.

Yargıtay COVID-19 Kararları

Yargıtay içtihatları2022-2024 yıllarında sağlık çalışanlarının COVID-19 vakalarını meslek hastalığı olarak kabul eden çok sayıda karar vermiştir. Gerekçede mesleki bulaş yoğunluğu, koruyucu ekipman yetersizliği, triyaj koşulları değerlendirilmiştir.

Sağlık Çalışanı Dışı Meslekler

Kargo/kurye, market çalışanı, şoför gibi halkla yoğun temas olan meslekler için illiyet bağı ispatı daha zordur. PCR test zamanlaması, iş yeri salgın kayıtları, maruziyet verileri kullanılır. Bilirkişi raporu kritik önemdedir.

Tazminat Hakları

Meslek hastalığı kabul edilirse SGK iş göremezlik ödeneği bağlar. İşveren kusurlu ise (KKD eksikliği, önlem almama) ek tazminat talep edilir. Ölüm halinde yakınlara ölüm aylığı ve destekten yoksun kalma tazminatı ödenir.

Yeni Bulaşıcı Hastalıklar

COVID-19 içtihadı benzer bulaşıcı hastalıklar (mpox, H5N1 grip varyantları, yeni SARS tipi virüsler) için de emsal teşkil eder. İşveren pandemik önlem planı hazırlamalı, PCR/antijen testi erişimi sağlamalı, izolasyon olanakları sunmalıdır.

Sıkça Sorulan Sorular

COVID-19 her çalışan için meslek hastalığı mı?

Hayır, iş ile illiyet bağı ispatlanmalıdır; sağlık çalışanları için karine vardır, diğer meslekler için detaylı ispat gerekir.

Kronik post-COVID (long COVID) kabul edilir mi?

Yüksek Sağlık Kurulu bazı vakalarda kısmi maluliyet oranı belirlemekte; dava yolu açıktır.

Ofis çalışanının COVID-19’u iş kazası mı?

Genellikle hayır; belirli bir olayla bağlanamıyorsa meslek hastalığı olarak değerlendirilir.

Aşılı çalışan maruz kalırsa tazminat düşer mi?

Aşı durumu tazminat miktarını kesin düşürmez; sağlık durumuna göre değerlendirilir.